Translation Studies Commons^™

The Narrative In The Algorithm: Storytelling, World Literature, And The Smartphone, Chad Szalkowski-Ference

Electronic Theses and Dissertations

In this dissertation, I interrogate the role algorithms, artificial intelligence, and smartphone technology play in contemporary world literature. My analysis begins with the post-truth condition, which speaks to the contemporary era’s embrace of alternative facts, authoritarianism, and conspiratorial thinking. I draw on narrative theory and paradigms of world literature to show how “algorithmic reasoning” has led to a state of paranoid persecution. This reasoning has forged new collectivities across traditional borders. Additionally, I show that these new collectivities and new technologies have produced new narrative points of view: the algorithmic first- and third-person, allowing narratives to retain the intimacy and …

Improving Post-Rehabilitation Discharge Outcomes Through A Care Coordination Bundle, Cavene Facey

Walden Dissertations and Doctoral Studies

Hospital readmissions remain a significant quality and patient safety concern across the United States, particularly among patients transitioning from rehabilitation settings to home or community-based care. Ineffective care transitions, fragmented communication, inconsistent discharge planning, and inadequate follow-up contribute to preventable hospital readmissions, increased healthcare costs, and poorer patient outcomes. Evidence consistently demonstrates that structured transitional care interventions and standardized care coordination processes improve continuity of care while reducing readmissions and enhancing patient satisfaction The purpose of this Doctor of Nursing Practice (DNP) project was to develop an evidence-based Clinical Practice Guideline (CPG) designed to improve post-rehabilitation discharge outcomes through implementation …

Tùn-Scene And A-Futurism: Biomythography, Opacity, And Posthuman Imagination, Minglu Du

Masters Theses

Grounded in the author’s position as a Chinese feminist, this thesis examines how East Asian women, as well as East Asian-coded femininity more broadly, are objectified and othered within futurist visual culture in the age of artificial intelligence. Through an engagement with ornamentalism, techno-Orientalism, and posthumanism1 , it argues that the persistent figure of the feminized humanoid cyborg continues to reproduce colonial and patriarchal structures of desire, rendering marginalized bodies as fetishized and violable surfaces. In response, the thesis develops Tùn-Scene, a biomythographic artistic framework and the first experiment in what the author provisionally names A-Futurism. Drawing on Donna Haraway’s …

Jadughar: The House Of Magic, Dhruvi A. Shah

Masters Theses

Jadughar or the House of Magic is what people call a 'museum' in parts of South Asia. The practice of museum making, at its origin, is the act of collecting, preserving, interpreting and representing a culture’s tangible and intangible heritage to make it accessible to diverse audiences. Since the early 19th century such practices have been performed at various kala bhandars (art centers) in India, without the need of a formal or institutional organisation. The British introduced the model of a ‘museum’ in South Asia, with the aim of not only preserving ethnographic collections, but also showcasing their power and …

Models Of Emulation: Representations Of Foreign, Indigenous, And Accented Speech In Early American Literature, Elaina A. Frulla

Electronic Theses & Dissertations (2024 - present)

“Models of Emulation: Representations of Foreign, Indigenous, and Accented Speech in Early American Literature” explores how American writers used depictions of “nonstandard” English and accented English language speech, traditionally described as “literary dialect,” as a way to negotiate identity, power, and political belonging in the formative years of nation building after the American Revolution. Beginning with Noah Webster’s mission to establish a standardized pronunciation of the English language that would simplify and purify spoken American-English and definitively differentiate it from what he saw as the corrupted, cosmopolitan British-English model, each of the three chapters examines literary representations of nonstandard emulated …

An Impact Study Of Young Women's Leadership Development: A Case Study Of Kosovo, Linda Gjergji

Theses & Dissertations

This study explores the leadership development trajectories of young women in Kosovo engaged in a global leadership program, offering significant insights into their capabilities, aspirations, and the barriers they face in pursuit of leadership roles. Using a qualitative instrumental case study approach, this study examines how participation in global leadership initiatives fosters skill development, self-awareness, and civic engagement among young women in a traditionally male-dominated society. The conceptual framework of the study is comprised of Erikson's theory of Psychosocial Development (Erikson, 1968) and Positive Youth Development (Lerner, 2005). Data was collected through online semi-structured interviews and an arts-based method, revealing …

Creating Accessible Literature For Deaf Young Adults, Kailee Bates

Undergraduate University Honors Capstones

Access to literature in a person’s most accessible language is a human right. One that has been deprived from many members of the Deaf community, despite the growth of translated literature in other languages. Translators have yet to tackle the business of creating accessible American Sign Language (ASL) translations for older audiences, specifically for young adults. After the critical period of language development, less resources are tendered for older Deaf students. This project aimed to spread awareness of this need to several different people groups and emphasize the complexity of translating an English text into ASL. It did this by …

From Amazon To Malaya: Polyphonic Narratives Of Writers And Subaltern Voices In Colombian And Malaysian Rubber-Forest Literature, Menglu Chen

ELIN Graduate Theses

No abstract provided.

Wide Screen With Critical Essay "Translating A Poetry Of Cinema"., James L. Richie Iv

Electronic Theses and Dissertations

This dissertation combines the creative task of translating Víctor Cabrera’s poetry collection WIDE SCREEN (2009) from Spanish into English with a critical study that analyzes the volume to highlight the uniqueness of his writing, the importance of translating such a work for an Anglophone audience, and the challenges that occur in translating this complex collection. Moreover, Cabrera’s writing engages with a variety of cultural works in ways that challenge preconceived notions of language, culture, and medium. The poetry in WIDE SCREEN draws inspiration from the films of American filmmaker Jim Jarmusch, while frequently putting these films into dialogue with works …

Fergus Of Galloway: A New Translation For A New Audience, Emily J. Aguayo

Graduate Theses and Dissertations

My dissertation focuses on one text – Li romanz de Fergus – an Arthurian romance composed in Old French in the early thirteenth century by a mysterious author named Guillaume le Clerc. I have learned as much as I can about this romance and have looked at it from every angle possible. The scope of my research is narrow and deep because it focuses on one text, its author, and its subject matter. I have created a new theory about the identity of the author, Guillaume le Clerc, based on historical documents such as the Acts of Lordship from Scotland, …

ประมวลศัพท์เรื่องกาแฟพิเศษ, จิรัฏฐ์ สำราญสุข

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อจัดทำประมวลศัพท์เรื่องกาแฟพิเศษ โดยรวบรวมคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการแปรรูปกาแฟ การคั่วกาแฟ การบดกาแฟ การชงกาแฟ ตลอดจนการประเมินคุณภาพกาแฟ จุดมุ่งหมายหลักคือเพื่อศึกษาทฤษฎีทางศัพทวิทยาที่เกี่ยวข้อง รวมถึงระเบียบวิธีและกระบวนการจัดทำประมวลศัพท์ พร้อมทั้งจัดทำประมวลศัพท์เรื่องกาแฟพิเศษอย่างเป็นระบบ เพื่อให้ผู้ที่เกี่ยวข้องในศาสตร์กาแฟพิเศษ รวมถึงผู้ที่ทำงานด้านกาแฟ นักแปล ล่าม และผู้สนใจสามารถนำประมวลศัพท์นี้ไปใช้เพื่อการอ้างอิงได้ในการจัดทำประมวลศัพท์นี้ อาศัยการศึกษาและนำทฤษฎีทางศัพทวิทยาและแนวทางการจัดทำประมวลศัพท์ของนักศัพทวิทยาหลายท่านมาปรับใช้ โดยกระบวนการทำงานแบ่งออกเป็น 5 ขั้นตอนสำคัญ ได้แก่ (1) การกำหนดหัวข้อ ขอบเขตของการวิจัย กลุ่มเป้าหมาย และวัตถุประสงค์ในการจัดทำประมวลศัพท์ (2) การศึกษาทฤษฎีและระเบียบวิธีในการจัดทำประมวลศัพท์ (3) การรวบรวมและศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับกาแฟพิเศษเพื่อนำมาจัดทำคลังข้อมูลภาษาและคัดศัพท์จากคลังข้อมูลภาษา (4) การกำหนดมโนทัศน์สัมพันธ์ระหว่างศัพท์ที่คัดเลือก และ (5) การจัดทำบันทึกข้อมูลศัพท์เบื้องต้นและบันทึกข้อมูลศัพท์เพื่อนำเสนอศัพท์เทียบเคียงในภาษาไทยผลลัพธ์ของงานวิจัยนี้คือ ประมวลศัพท์เรื่องกาแฟพิเศษซึ่งประกอบด้วยศัพท์ทั้งหมด 37 คำ โดยนำเสนอเป็นกลุ่มมโนทัศน์สัมพันธ์และลำดับของมโนทัศน์สัมพันธ์ โดยการนำเสนอแต่ละศัพท์ประกอบด้วยศัพท์ภาษาอังกฤษ ศัพท์เทียบเคียงในภาษาไทย คำนิยาม ประเภททางไวยากรณ์ หมวดหมู่ บริบทอ้างอิงที่พบศัพท์ดังกล่าว มโนทัศน์สัมพันธ์พร้อมประเภทของความสัมพันธ์ รูปทางภาษาอื่นของศัพท์และข้อมูลอ้างอิง เพื่อให้เห็นลักษณะและความสัมพันธ์ ตลอดจนรูปแบบการใช้ของศัพท์ดังกล่าวอย่างชัดเจน อันเป็นประโยชน์ต่อการใช้ศัพท์เฉพาะในเชิงวิชาการและการสื่อสารในแวดวงได้อย่างถูกต้อง

Dante’S Volgare And The Pastoral Presence: An Analysis Of The Concept Of Language In The Divina Commedia, Paola M. Rodriguez

Dissertations, Theses, and Capstone Projects

Dante’s conception of the Italian vernacular, the “volgare illustre”, is a central concern of his work and one which catalyses and nurtures, both overtly and covertly, his creation of the Commedia. Although Dante positions himself in his writings as the continual defender and most prolific poet of the vernacular, isolating a specific linguistic use and structure, a coherent definition of what vernacular Dante privileges or what appropriate usage he adheres to, is a difficult and often confusing task. The existence of two eclogues, the only works by Dante to have been written after the majority of the Commedia had been …

Desire As A Framework For Adaptation: Examining Aku No Hana As An Unconventional Adaptation Of Les Fleurs Du Mal, Zoe Dalley

All Graduate Reports and Creative Projects, Fall 2023 to Present

In this project, I began by arguing that the 2009 to 2014 manga series Aku No Hana by author and artist Shūzō Oshimi should be considered an unconventional adaptation of the 19th century collection of poems Les Fleurs Du Mal by French poet Charles Baudelaire. I then turned my analysis to the practice of adaptation more broadly, using desire, a central theme to both of my chosen primary texts, as my lens through which I examined some of the central complexities and paradoxes inherent to adaptation, such as the simultaneous expectation of textual faith and a new authorial vision. I …

Loving 바리데기: A Traveler's Guide To Anthologizing The 여성 시인, Tiffany Hyunkyung Chang

Comparative Literature Undergraduate Senior Theses

This thesis retells the folktale of the Korean shaman goddess 바리데기’s (Paridegi) as my journey through Korean literature. It follows Korean feminist poet Kim Hyesoon’s typology of the three deaths that 바리데기must experience to become a shamanic goddess and mediator with Death. I map these three deaths (the Death of Losing Your Name, the Death of Diaspora, and the Death of Immortal Crossings) onto the three stages of my development as a second-generation Korean American literary scholar, translator, and artist. Through connecting my personal journeys with the disciplinary concerns facing comparative literature, Asian American studies, Asian area studies, and Korean …

Transcreation In World Of Warcraft’S China Localization: Echoes Of Poetry Across Two Worlds, Yilu Ren

Comparative Literature M.A. Essays

The official trailer for the globally popular MMORPG (massively multiplayer online role-playing game) World of Warcraft Patch 5.2: The Thunder King featured an original English poem, subsequently translated into 10 other languages. All versions retained a poetic form, with the one release in mainland China creatively borrowing the tetrasyllabic verse style akin to that used in Shijing, the first anthology of Chinese poetry. This unprecedented adaptation of a literary genre in the localization of a non-literary video game product blurred the conceptual boundary between Lawrence Venuti's binary notions of foreignization and domestication in translation theory.

Viewed in light of …

Mythos And Meaning: Medieval Appropriations Of Mythological Types In The Consolation Of Philosophy And Later Western Literatures, Francis J. Hunter

Seton Hall University Dissertations and Theses (ETDs)

Often referred to as the last Roman and first medieval, Boethius, author of The Consolation of Philosophy, has been widely received as an unoriginal philosopher who sought to preserve Platonic thought as the Western Roman Empire fell. However, this essay features an investigation into the literary originality of Boethius who initiates a line of Christian and Platonic literatures to follow in the medieval European tradition. Boethius demonstrates himself to be a poet who makes great use of philosophy rather than as a philosopher writing poetry. Boethius’ poetic influence is felt most strongly in major aspects of Dante’s Divine Comedy and …

Aguaaaa!!!, Cory Villegas

Theses and Dissertations

“AGUA” is a call for new models of learning and sharing, celebrating the diasporic as a place of global revolution. Salsa, rooted in Latin American and Afro-Caribbean histories, is choreographer Cory Villegas’s expression of cultural legacy. As an Afro-diasporic dance, Salsa carries the wealth and variety of African and Indigenous roots. Villegas contextualizes her thesis event “Las Leyendas: An Afro Cuban Suite,” presenting herself and her troupe Soul Dance Co. as evidence that contradicts the erasure of Latin & Caribbean Culture in US dance history. The paper uses English and Spanish, written, visual, and oral materials with an accompanying webpage.

Influence Of Narrative On Interior Architectural Film Visualizations: A Case Study Of Dune, Tatem Criner

Interior Design Undergraduate Honors Theses

The following investigation is a case study of the popular classic novel DUNE, written by Frank Herbert in 1965, and its successive cinematic iterations about the nature of the translation of architectural visualizations through communicative mediums, literature and film. The investigation sought to answer the following questions: “To what extent do descriptions of interior architecture influence a film adaptation’s interpretation of built visualizations?” and “Can written narratives of interior environments be an effective tool to generate physical interior architecture?” The methodology process began by selecting three scenes from the novel and their successive cinematic interpretations. The cinematic interpretations included …

Más Allá De La Crisis Y La Emergencia: Aproximaciones A Los Movimientos Migratorios Contemporáneos A Través De La Traducción Y La Comedia, Fabiola Fernandez Peer

Dissertations, Theses, and Capstone Projects

Esta investigación propone una reflexión original sobre la migración más allá de los marcos de la crisis y de la emergencia en referencia a acontecimientos concretos de estos últimos diez años de “crisis/emergencias migratorias” en y entre las regiones sur y norte del continente. El análisis del ensayo visual de la escritora/artista visual Verónica Gerber; el ensayo y la escritura ficcional de la escritora Valeria Luiselli y los performances de comedia de los comediantes/influencers George Harris y Jóse Rafael Guzmán revela que estos materiales pugnan con el discurso oficial, mediático, artístico, humanitario referido a la migración. Señala el impacto …

Do We Need Multiple Translations Of The Same Text? I Am Not Your Perfect Mexican Daughter Analyzed, Candelaria Barrientos Jiménez

Graduate Research Theses & Dissertations

In 2018, the New York Times Bestseller I Am Not Your Perfect Mexican Daughter (2017) by the Mexican American poet, novelist and essayist, Erika L. Sánchez was translated into Spanish. Two editions were published: La hija que no soñaste in Mexico and Yo no soy tu perfecta hija mexicana in the United States. Although the paratextual information of each edition differs–that being the title and the brief resources on mental health–the body of the translation is the same. The target audience of each edition lives in a different country which implies understanding different cultural references. This thesis examines the original …

ประมวลศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับยารักษาโรคมะเร็ง, อัจฉรียา คุ้มญาติ

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอประมวลศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับยารักษาโรคมะเร็ง ซึ่งประกอบด้วยศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับลำดับการรักษาโรคมะเร็ง วิธีการรักษาโรคมะเร็ง ยารักษาโรคมะเร็ง ตัวชี้วัดผลการรักษา โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง และกระบวนการจัดทำประมวลศัพท์ และนำประมวลศัพท์ที่ได้มาใช้อ้างอิงสำหรับผู้ที่ต้องทำความเข้าใจข้อมูลยารักษาโรคมะเร็งในระดับที่เกี่ยวข้อง เช่น อาสาสมัครโครงการวิจัยยามะเร็ง นักศึกษา นักแปล และผู้สนใจ การจัดทำประมวลศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับยารักษาโรคมะเร็งนี้ได้อ้างอิงจากทฤษฎีและแนวทางการทำประมวลศัพท์ที่นักศัพทวิทยาเสนอไว้ โดยแบ่งการทำงานออกเป็น 5 ขั้นตอน ได้แก่ 1) การกำหนดหัวข้อ วัตถุประสงค์และขอบเขตการศึกษาในการจัดทำประมวลศัพท์ 2) การทบทวนวรรณกรรมทางศัพทวิทยาและการศึกษาข้อมูลยารักษาโรคมะเร็ง 3) การสร้างคลังข้อมูลภาษา และการดึงศัพท์จากคลังข้อมูลภาษา 4) การกำหนดมโนทัศน์สัมพันธ์ของศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับยารักษาโรคมะเร็งและ 5) การบันทึกข้อมูลศัพท์เบื้องต้น การบันทึกข้อมูลศัพท์ และการเขียนคำนิยามเพื่อกำหนดศัพท์เทียบเคียงในภาษาไทย ประมวลศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับยารักษาโรคมะเร็งประกอบด้วยศัพท์ทั้งหมด 30 คำ โดยจัดเรียงตามกลุ่มมโนทัศน์สัมพันธ์ และลำดับของมโนทัศน์ในมโนทัศน์สัมพันธ์ การนำเสนอศัพท์แต่ละคำประกอบด้วยศัพท์ภาษาอังกฤษ ศัพท์ภาษาไทย ขอบเขตข้อมูลที่พบศัพท์ มโนทัศน์สัมพันธ์พร้อมคำอธิบาย บริบทที่พบศัพท์ นิยามศัพท์ รูปศัพท์อื่น ประเภทของคำทางไวยากรณ์ และข้อมูลอ้างอิง

Outpatient Fall Prevention In Ambulatory Adults 65 Years Old And Over, Dorothy L. Osborne-White

Doctor of Nursing Practice (DNP) Scholarly Projects - Archive

Background: In the United States (U.S.), falls are the leading cause of injury among adults 65 and over, resulting in 36 million falls yearly (Moreland et al., 2020). According to the Centers for Disease Control and Prevention (CDC, 2023), one in four older adults experiences a fall each year. Falls are the world's second most prominent cause of accidental deaths (World Health Organization [WHO], 2021). Falls are the leading cause of both fatal and non-fatal injuries among older adults (Moreland et al., 2020).

Methods: A quality improvement project that included a fall bundle was implemented in a primary clinic. A …

การแปลศัพท์เฉพาะด้านภาพยนตร์ในหนังสือวิชาการ เรื่อง Cinematography: Theory And Practice For Cinematographers And Directors ของ Blain Brown, นนทพจน์ ไชยูปถัมภ์

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้จัดทำขึ้นเพื่อศึกษาและหาแนวทางในการแปลคำศัพท์เฉพาะด้านภาพยนตร์ในหนังสือเรื่อง Cinematography: Theory and Practice For Cinematographers and Directors, Third Edition ของ Blain Brown ผู้วิจัยคัดเลือกคำศัพท์ทั้งสิ้น 30 คำ โดยมีสมมติฐานของการวิจัยว่า ในการแปลศัพท์เฉพาะด้านภาพยนตร์ให้สามารถถ่ายทอดความหมายได้ถูกต้องและเหมาะสมนั้น จะต้องใช้กลวิธีการแปลทั้งหมดสองวิธี ได้แก่ 1) แปลแบบตีความโดยใช้คำที่มีอยู่แล้วในภาษาปลายทางและใช้แนวทางบัญญัติศัพท์โดยวิธีทาบเทียบ (Mapping-Matching) ตามแนวทางของสมศีล ฌานวังศะ (ม.ป.ป.) และ 2) แปลแบบถ่ายเสียงพร้อมเติมคำอธิบายสั้น ๆ และใช้แนวทางบัญญัติศัพท์โดยวิธียืมตรง (Direct Borrowing) ตามแนวทางของสมศีล ฌานวังศะ ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่ากลวิธีการแปลเป็นไปตามสมมติฐานคือ (1) แปลแบบตีความโดยใช้คำที่มีอยู่แล้วในภาษาปลายทางและใช้แนวทางบัญญัติศัพท์โดยวิธีทาบเทียบ (Mapping-Matching) ตามแนวทางของสมศีล ฌานวังศะ (ร้อยละ 73.3) และ (2) แปลแบบถ่ายเสียงพร้อมเติมคำอธิบายสั้น ๆ และใช้แนวทางบัญญัติศัพท์โดยวิธียืมตรง (Direct Borrowing) ตามแนวทางของสมศีล ฌานวังศะ (ร้อยละ 26.7) ซึ่งสอดคล้องกับกลวิธีการแปลศัพท์เฉพาะในงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ งานวิจัยของ วิภาดา เปรมวุฒิ (2533) โอซ่า มาร์คลุนด์ (2011) และทรงวุฒิ บุริมจิตต์ (2550) คือมีการใช้กลวิธีการแปลแบบตรงตัวและแบบไม่ตรงตัว และไม่พบกลวิธีการแปลโดยการแทนที่แนวคิดทางวัฒนธรรมในสังคมของผู้อ่านภาษาปลายทาง

การศึกษากลวิธีการแปลอติพจน์ในนวนิยายเรื่อง Crazy Rich Asians ของ Kevin Kwan หรือ เหลี่ยมโบตั๋น แปลโดย ศศิ พินทุ์, สุตาภัทร อรุณนวล

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้มุ่งศึกษาศึกษากลวิธีการแปลประโยคอติพจน์จากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย ในนวนิยายเรื่อง Crazy Rich Asians ของ Kevin Kwan (2513) และฉบับแปลภาษาไทย เหลี่ยมโบตั๋น แปลโดย ศศิ พินทุ์ (2559) รวมถึงปัจจัยทางวัฒนธรรมบางประการที่ส่งผลต่อการแปลอติพจน์จากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย ผู้วิจัยได้คัดเลือกประโยคที่ปรากฏการใช้อติพจน์จำนวน 60 ประโยค ตามแนวทางการจำแนกประเภทอติพจน์ของ Claudia Claridge (2011) และใช้กรอบการวิเคราะห์แนวทางการแปลความเปรียบและสำนวนภาษา (Trope Change) ของ Andrew Chesterman (2001) จากการจำแนกประเภทอติพจน์ที่ปรากฏในประโยคต้นฉบับภาษาอังกฤษ จำนวน 60 ประโยค พบอติพจน์ในตัวบทต้นฉบับ 6 ประเภท ได้แก่ อติพจน์แบบคำเดียว อติพจน์ระดับวลี อติพจน์ระดับอนุประโยค อติพจน์ที่แสดงจำนวน การเปรียบเทียบขั้นสูงสุด และการใช้การเปรียบเทียบ โดยแบ่งเป็นอติพจน์ประเภทเดียวประโยคจำนวน 53 ประโยค และใช้อติพจน์มากกว่าหนึ่งประเภทร่วมกัน จำนวน 7 ประโยค จากการวิเคราะห์พบว่ากลวิธีที่ผู้แปลเลือกใช้ในการแปลประโยคอติพจน์ที่คัดสรรจำนวน 67 แห่ง มีทั้งหมด 3 กลวิธี ได้แก่ การรักษาอติพจน์หรือใช้สำนวนภาษาประเภทเดิม (55 แห่ง) เปลี่ยนไปใช้อติพจน์หรือสำนวนภาษาประเภทอื่น (3 ครั้ง) และแปลโดยไม่เก็บอติพจน์หรือสำนวนภาษา (9 แห่ง) โดยกลวิธีที่พบมากที่สุดคือ คงความเปรียบหรือสำนวนภาษาประเภทเดิม นอกจากนี้ยังพบว่าประเด็นที่เกี่ยวข้องกับเรื่องเพศ เป็นปัจจัยทางวัฒนธรรมที่ส่งผลต่อการแปลอติพจน์จากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย ซึ่งผู้แปลเลือกใช้กลวิธีการกรองทางวัฒนธรรม (cultural filtering) ควบคู่กับการคงความเปรียบหรือสำนวนภาษาประเภทเดิม โดยใช้คำที่มีความหมายต่างกัน หากแต่ยังมีความเชื่อมโยงกันในแง่ของการสื่อความ จึงทำให้เห็นภาพการเปรียบเทียบไปในทำนองเดียวกันกับต้นฉบับโดยหลีกเลี่ยงการใช้ถ้อยคำที่สื่อความทางเพศอย่างโจ่งแจ้ง เพื่อให้เหมาะสมกับบริบทวัฒนธรรมไทย

แนวทางการแปลข้อความแสดงอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ในบทความสารคดีของนิตยสาร National Geographic จากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย, สริตา บูรณะสัมฤทธิ

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้มุ่งศึกษาอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ในตัวบทสารคดีวิทยาศาสตร์จากนิตยสาร National Geographic และกลวิธีการถ่ายทอดอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์จากต้นฉบับอังกฤษไปยังฉบับแปลภาษาไทย ผู้วิจัยศึกษาแนวคิดอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ของ Lakoff และ Johnson (2003) แนวทางการระบุรูปภาษาที่แสดงอุปลักษณ์ของกลุ่ม Pragglejaz Group แนวทางการแปลอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์จากงานวิจัยตัวบทประเภทต่าง ๆ ตลอดจนประเภทอุปลักษณ์ที่พบในตัวบทวิทยาศาสตร์และสารคดี และประยุกต์ใช้กรอบการวิเคราะห์กลวิธีการแปลของ Papadoudi (2010) Schäffner (2004) Deignan et al. (1997) และ Toury (1995) ในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า จากข้อมูลอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ที่เก็บจำนวน 126 ตัวอย่าง มีจำนวนรูปภาษาแสดงอุปลักษณ์ทั้งหมด 114 รูป สามารถจำแนกอุปลักษณ์ที่พบได้ 19 ประเภท เรียงลำดับจากมากที่สุดไปน้อยที่สุด ได้แก่ อุปลักษณ์สงคราม อุปลักษณ์มนุษย์ อุปลักษณ์การเดินทาง อุปลักษณ์เชิงกายภาพ อุปลักษณ์สิ่งมีชีวิต อุปลักษณ์คอมพิวเตอร์ อุปลักษณ์ศิลปะ อุปลักษณ์ธุรกิจ อุปลักษณ์เครื่องนุ่งห่ม อุปลักษณ์สุขภาพ อุปลักษณ์เกม กีฬา และการแข่งขัน อุปลักษณ์ก่อสร้าง อุปลักษณ์เครื่องจักร อุปลักษณ์พืชและการเพาะปลูก อุปลักษณ์เชิงทิศทาง อุปลักษณ์อาหาร อุปลักษณ์สัตว์ อุปลักษณ์ศาสนา และอุปลักษณ์ภัยธรรมชาติ จากการวิเคราะห์ พบว่าอุปลักษณ์ที่พบในภาษาอังกฤษปรากฏในภาษาไทยทุกประเภท ยกเว้นอุปลักษณ์ภัยธรรมชาติ ผลการวิเคราะห์บทแปลแตกต่างไปจากสมมติฐานเดิมที่ตั้งไว้ว่ากลวิธีการแปลที่พบมากสุดคือการแปลอุปลักษณ์โดยรักษามโนทัศน์เดิม การแปลอุปลักษณ์โดยใช้มโนทัศน์ที่แตกต่างกัน และการแปลโดยไม่รักษาอุปลักษณ์ ตามลำดับ แต่ผลการวิจัยพบว่ากลวิธีการแปลที่พบมากสุด ได้แก่ 1) การแปลโดยรักษามโนทัศน์เดิมและใช้รูปภาษาเหมือนเดิม พบร้อยละ 52.34 2) การแปลโดยไม่รักษาอุปลักษณ์ พบร้อยละ 21.09 3) การแปลโดยรักษามโนทัศน์เดิมแต่ใช้รูปภาษาที่ต่างไปจากเดิม พบร้อยละ 10.94 4) การแปลโดยใช้มโนทัศน์ที่ต่างกัน พบร้อยละ 10.16 5) การตัดอุปลักษณ์ในภาษาต้นทางทิ้ง พบร้อยละ 3.91 และ 6) การแปลสิ่งที่ไม่ใช่อุปลักษณ์เป็นอุปลักษณ์ พบร้อยละ 1.56 ทั้งนี้ ไม่พบการเพิ่มอุปลักษณ์เชิงมโนทัศน์ลงไปในบทแปล โดยสรุป อุปลักษณ์ในตัวบทสารคดีวิทยาศาสตร์จากภาษาอังกฤษสามารถถ่ายทอดเป็นภาษาไทยได้เป็นส่วนใหญ่โดยไม่มีอุปสรรค โดยอุปลักษณ์แต่ละประเภทสามารถถ่ายทอดได้ผ่านกลวิธีที่แตกต่างกัน …

การแปลภาษาภาพพจน์เปรียบเทียบในหนังสือด้านสถาปัตยกรรมศาสตร์เชิงปรัชญาการออกแบบ เรื่อง The Eyes Of The Skin: Architecture And The Senses ของ Juhani Pallasmaa, มานิตา บวรกีรติขจร

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลวิธีการแปลภาษาภาพพจน์เชิงเปรียบเทียบที่มี มโนอุปลักษณ์แฝงอยู่ในงานเขียนด้านปรัชญาการออกแบบสถาปัตยกรรม ซึ่งมักปรากฏการใช้คำศัพท์เชิงนามธรรมและภาษาภาพพจน์ (Figurative language) ที่โดดเด่นเพื่อสื่อถึงมโนทัศน์ทางปรัชญา (Philosophical concept) ผู้วิจัยเลือกศึกษาหนังสือ เรื่อง The Eyes of the Skin: Architecture and the Senses ของ จูฮานิ พาลาสมา (Juhani Pallasmaa) งานเขียนสำคัญในแวดวงสถาปัตยกรรมเชิงทฤษฎีที่มีรากฐานแนวคิดจากปรากฏการณ์วิทยา (Phenomenology) และการตั้งคำถามต่อแนวคิดดวงตาเป็นศูนย์กลางของการรับรู้ (Ocularcentrism) โดยเนื้อหานี้เป็นพื้นฐานสำคัญในการศึกษาการออกแบบสถาปัตยกรรม แต่ยังไม่เคยมีการศึกษากลวิธีการแปลหนังสือประเภทนี้อย่างเป็นระบบในบริบทภาษาไทย ในการวิเคราะห์ตัวบท เลือกพิจารณาส่วนที่ 2 (Part 2) จำนวน 34 หน้า พบว่ามีลักษณะของการใช้ภาษาภาพพจน์เปรียบเทียบที่มีมิติของมโนทัศน์ทางปรัชญาแฝงอยู่ โดยเฉพาะมโนทัศน์ที่เป็นมโนอุปลักษณ์ (Conceptual metaphor) เชิงภววิทยา (Ontological metaphor) ซึ่งสะท้อนกรอบความคิดของผู้เขียนที่ได้รับอิทธิพลมาจากปรากฏการณ์วิทยา การแปลเนื้อหาดังกล่าวจึงจำเป็นต้องทำความเข้าใจความหมายแฝงและความหมายเชิงมโนทัศน์ (Connotative and conceptual meaning) เพื่อถ่ายทอดเจตนารมณ์และความลึกซึ้งของต้นฉบับได้อย่างแม่นยำในขั้นตอนการแปล ได้ประยุกต์ใช้แนวทางการแปลแบบตีความ (Interpretive approach) ของ ฌอง เดอลิลส์ (Jean Delisle) ร่วมกับทฤษฎีการตรงประเด็น (Relevance theory) ของ แอ็นสท์ ออกุสท์ กัทท์ (Ernst August Gutt) โดยมุ่งเน้นการแปลด้วยการตีความและการสร้างความหมายที่เทียบเคียงต้นฉบับ (Interpretive resemblance) เพื่อรักษาความหมายเชิงมโนทัศน์ คุณลักษณะของภาษาภาพพจน์ และถ่ายทอดแนวคิดของผู้เขียนให้สอดคล้องกับบริบทภาษาไทย

การแปลบทพากย์เกม Grand Theft Auto: San Andreas, สาริศ ศรีเดือนดาว

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

วิทยานิพนธ์ฉบับนี้เป็นการศึกษาแนวทางการแปลบทพากย์วิดีโอเกม Grand Theft Auto: San Andreas สำหรับการนำไปพากย์ในภาษาไทย โดยสังเคราะห์แนวทางการแปลและพากย์ตัวบทคัดสรร จากทฤษฎี แนวคิด และหลักการที่เกี่ยวข้องกับการแปลบทพากย์ การแปลเกม และการแปลตัวบทที่มีปัญหาด้านความขัดแย้งเชิงอุดมการณ์ของนักแปล บนสมมติฐานที่ว่าการประยุกต์ใช้ทฤษฎีดังกล่าวจะสามารถนำมาสังเคราะห์เป็นกลวิธีการแก้ปัญหาการแปลบทพากย์ของวิดีโอเกม Grand Theft Auto: San Andreas โดยเฉพาะในส่วนของปัญหาด้านความขัดแย้งเชิงอุดมการณ์ของนักแปลได้อย่างมีประสิทธิภาพ และสามารถนำบทแปลมาพากย์เป็นฉบับภาษาไทยได้อย่างเป็นธรรมชาติในวัฒนธรรมปลายทาง ผลการวิจัยพบว่า ทฤษฎี แนวคิด และหลักการที่เกี่ยวข้องกับการแปลบทพากย์เกมที่ที่มีปัญหาด้านความขัดแย้งเชิงอุดมการณ์ของนักแปลดังกล่าวข้างต้น สามารถนำมาสังเคราะห์เป็นกลวิธีในการแก้ไขปัญหาในการแปลบทพากย์เกม Grand Theft Auto: San Andreas และนำมาใช้พากย์ได้โดยถ่ายทอดความหมายได้ใกล้เคียงกับตัวบทต้นฉบับมากที่สุด

การแปลกริยาไร้ประธาน “ให้” ในพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาและคุ้มครองสถาบันครอบครัว พ.ศ. 2562 จากภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษ, สุวิพร ไฉไลสถาพร

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้จัดทำขึ้นเพื่อศึกษาและหาแนวทางการแปลกริยาไร้ประธาน “ให้” ที่แสดงมาลาบอกเล่า มาลาสั่ง และมาลาอนุญาตใน พระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาและคุ้มครองสถาบันครอบครัว พ.ศ. 2562 จากภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษ โดยมีสมมติฐานว่า กริยาไร้ประธาน “ให้” เป็นคำแสดงมาลาบอกเล่า มาลาสั่ง และมาลาอนุญาต และในการแปลกริยาดังกล่าวจากภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษจะขึ้นอยู่กับประเภทของมาลา โดยจะต้องเลือกคำแสดงมาลาที่สอดคล้องกันในภาษากฎหมายอังกฤษ จากการศึกษาพบกริยาไร้ประธาน “ให้” ในตัวบททั้งสิ้น 74 จุด แบ่งเป็นโครงสร้าง ให้ + (กรรม) + กริยา 60 จุด และ (กรรม) + ให้ + กริยา 14 จุด ไม่ละกรรม 55 จุด และละกรรม 19 จุด โดยสามารถจำแนกมาลาออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ 1) มาลาสั่ง 52 จุด 2) มาลาบอกเล่า 15 จุด 3) มาลาอนุญาต 6 จุด และ 4) มาลาสั่ง + อนุญาต 1 จุด กริยาไร้ประธาน "ให้" ที่พบสามารถแปลโดยใช้คำแสดงมาลาที่สอดคล้องกันในภาษากฎหมายอังกฤษ 60 จุด อีก 11 จุดต้องปรับเป็นคำชนิดอื่นเพื่อให้สอดคล้องกับโครงสร้างประโยคภาษาอังกฤษ และอีก 3 จุดไม่ได้ทำการแปลเพื่อหลีกเลี่ยงความซ้ำซ้อน กล่าวโดยสรุปได้ว่ากริยาไร้ประธาน “ให้” ในตัวบทส่วนใหญ่อยู่ในโครงสร้าง ให้ + (กรรม) + กริยา (81.08%) ไม่ละกรรม (74.32%) แสดงมาลาสั่ง (70.27%) และสามารถแปลโดยใช้คำแสดงมาลาที่สอดคล้องกันในภาษากฎหมายอังกฤษ (81.08%) ผลการวิจัยสอดคล้องกับสมมติฐานที่ตั้งไว้และยังสอดคล้องกับงานวิจัยที่ผ่านมาซึ่งระบุว่ากริยาไร้ประธาน “ให้” ในภาษากฎหมายไทยสื่อความหมายสั่งและอนุญาต งานวิจัยนี้ยังพบประเด็นที่น่าสนใจเพิ่มเติม 2 ประการ ได้แก่ …

ความขัดแย้งเชิงอุดมการณ์ในการแปล: กรณีศึกษาเปรียบเทียบการแปลปาฐกถาในหัวข้อ “Democracy And Patronage System Of Thailand” โดยนายจักรภพ เพ็ญแขและพรรคประชาธิปัตย์, รตวัน ศรีพิเชียร

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์นี้เป็นงานวิจัยที่ศึกษาความเชื่อมโยงระหว่างการเคลื่อนที่เกิดขึ้นในกระบวนการแปลปาฐกถาเรื่อง “Democracy and Patronage System of Thailand” กับหน้าที่หรือวัตถุประสงค์ของบทแปลรวมถึงอุดมการณ์ของผู้แปล โดยใช้รูปแบบการวิเคราะห์เชิงระบบสำหรับการแปลเชิงพรรณนาของเจเรมี่ มันเดย์และทฤษฎีเรื่องเล่าของโมนา เบเคอร์การวิเคราะห์ข้อมูลมีขั้นตอนทั้งหมด 2 ขั้นตอนหลัก โดยขั้นตอนที่ 1 เป็นการศึกษาต้นฉบับและสำนวนแปล 2 ฉบับโดยใช้รูปแบบการวิเคราะห์เชิงระบบสำหรับการแปลเชิงพรรณนาของมันเดย์ ซึ่งประกอบด้วย 3 ขั้นตอนย่อย ได้แก่ (1) การวิเคราะห์ด้วยทฤษฎีไวยากรณ์ระบบและหน้าที่ (2) การวิเคราะห์ด้วยภาษาศาสตร์คลังข้อมูล และ (3) การวิเคราะห์ร่วมกับบริบททางสังคมและการเมือง และขั้นตอนที่ 2 ได้แก่ได้แก่การนำผลการวิเคราะห์ที่ได้จากขั้นตอนแรกมาวิเคราะห์ร่วมกับทฤษฎีเรื่องเล่า (Narrative Theory) โดยมุ่งศึกษาประเด็นทั้งหมด 3 ประเด็น ได้แก่ (1) ประเภทของเรื่องเล่าที่พบในกระบวนการแปลต้นฉบับ (2) องค์ประกอบของเรื่องเล่าที่เชื่อมโยงกับการเคลื่อนที่พบ (3) กลวิธีในการกำหนดกรอบเรื่องเล่าที่เชื่อมโยงกับการเคลื่อนที่พบจากการวิเคราะห์ต้นฉบับและสำนวนแปล 2 ฉบับตามขั้นตอนข้างต้น ทำให้พิสูจน์สมมติฐานได้ว่าการเคลื่อนที่เกิดขึ้นมีความเชื่อมโยงกับวัตถุประสงค์ในการแปลรวมถึงอุดมการณ์ของผู้แปล ผ่านการใช้ภาษาไม่ว่าจะในเชิงการสื่อความคิด เชิงการสื่อบุคคลสัมพันธ์ และเชิงความเรียง และการที่มีการเคลื่อนที่สามารถเชื่อมโยงได้กับองค์ประกอบของเรื่องเล่าทั้ง 4 องค์ประกอบ ได้แก่การลำดับเรื่อง ความเชื่อมโยงของเรื่องเล่า การวางโครงเรื่อง และ การเลือกสรรข้อมูล และการใช้กลวิธีในการวางกรอบเรื่องเล่า ได้แก่การเลือกสรรข้อมูล การใช้ถ้อยคำตีตรา และการเปลี่ยนตำแหน่งผู้ที่เกี่ยวข้องในเหตุการณ์ แสดงให้เห็นว่าการเคลื่อนเหล่านั้นมีส่วนในการประกอบสร้างเรื่องเล่าของผู้แปลแต่ละคนให้มีความสอดคล้องกับวัตถุประสงค์ของบทแปลและอุดมการณ์ของผู้แปลนอกจากนั้น การวิเคราะห์ด้วยทฤษฎีเรื่องเล่าทำให้พบว่าการแปลปาฐกถาเรื่อง “Democracy and Patronage System of Thailand” นำเสนอเรื่องเล่าปัจเจกบุคคล 1 เรื่องได้แก่เรื่องเล่าที่แสดงถึงจุดยืนของนายจักรภพต่อระบบอุปถัมภ์ เรื่องเล่าสาธารณะ 1 เรื่องได้แก่เรื่องเล่าสาธารณะว่าด้วยบทบาทของพระมหากษัตริย์ในสังคมไทย เรื่องเล่าวิชาการ 1 เรื่องได้แก่เรื่องเล่าวิชาการว่าด้วยระบบอุปถัมภ์และประชาธิปไตย และเรื่องเล่าแม่บท 1 เรื่องได้แก่เรื่องเล่าแม่บทว่าด้วยการเข้าสู่ประชาธิปไตย

การแปลมุกตลกภาษาในละครซิทคอมเรื่อง Mind Your Language, ฐาปนี ชลิตาภานุกุล

Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)

สารนิพนธ์ฉบับนี้จัดทําขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์ในการศึกษาเรื่องบทบรรยายใต้ภาพ, ความขบขัน, และการเล่นคํา เพื่อทําความเข้าใจการเล่นคําที่ก่อให้เกิดความขบขันในละครซิทคอมเรื่อง Mind Your Language แล้วช่วยให้ผู้วิจัยพบแนวทางการแปลที่หลากหลายซึ่งสามารถสร้างอารมณ์ขันให้ผู้ชมในภาษาปลายทางได้ทั้งนี้ ผู้วิจัยได้ศึกษาแนวทางการแปลบทบรรยายใต้ภาพของเฮนริค ก็อตต์ลีบ (Henrik Gottlieb), การศึกษาความไม่เข้ากัน (Incongruity and Resolution), การศึกษาทฤษฎีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์ (Relevance theory) ของแดน สเปอร์เบอร์ (Dan Sperber) และเดร์เดอร์ วิลสัน (Deirdre Wilson), การศึกษาทฤษฎีระบบภาษา (Register theory) ของไมเคิล ฮัลลิเดย์ (Michael Halliday) และแนวทางการแปลการเล่นคําของเดิร์ก ดิลาบาสทิทา (Dirk Delabastita) เพื่อเป็นแนวทางในการวิเคราะห์ตัวบท และวิเคราะห์ปัญหาในการถ่ายทอดความขบขันในตัวบทที่เป็นสื่อโสตทัศน์ (Audiovisual work) รวมทั้งวางแผนแก้ปัญหาดังกล่าวผลการศึกษาวิจัยพบว่า ทฤษฎีและแนวทางต่าง ๆ ข้างต้นสามารถช่วยให้ผู้วิจัยเข้าใจกระบวนการสร้างความขบขันของการเล่นคำที่สัมพันธ์กับเนื้อเรื่อง รวมทั้งประเภทของการเล่นคำที่เกิดในแต่ละสถานการณ์ ซึ่งทำให้ผู้วิจัยรู้ว่าควรแปลการเล่นคำในภาษาอังกฤษให้สอดคล้องกับการเล่นคำในภาษาไทยอย่างไร และเมื่อพบการเล่นคำที่มีความแตกต่างด้านวัฒนธรรมร่วมด้วย ผู้วิจัยก็พบว่าควรปรับให้เข้ากับวัฒนธรรมและสังคมของผู้ชมในภาษาปลายทางเพื่อให้พวกเขาเข้าใจความไม่เข้ากันที่เกิดขึ้นให้เหตุการณ์นั้น ๆ แล้วรู้สึกขบขันตรงตามจุดมุ่งหมายของละครซิทคอม อย่างไรก็ตาม บางกรณีก็มีข้อจำกัดด้านภาพซึ่งปรากฏมาพร้อมกับบทบรรยายใต้ภาพที่มีการเล่นคำ ส่งผลให้ผู้วิจัยไม่อาจคงลักษณะของการเล่นคำตามตัวบทต้นฉบับไว้ได้