Open Access. Powered by Scholars. Published by Universities.®
- Discipline
-
- Engineering (2554)
- Physical Sciences and Mathematics (865)
- Chemical Engineering (656)
- Civil and Environmental Engineering (478)
- Computer Sciences (463)
-
- Social and Behavioral Sciences (410)
- Operations Research, Systems Engineering and Industrial Engineering (375)
- Industrial Engineering (372)
- Electrical and Computer Engineering (357)
- Medicine and Health Sciences (354)
- Operational Research (307)
- Civil Engineering (274)
- Construction Engineering and Management (274)
- Electrical and Electronics (264)
- Chemistry (251)
- Computer Engineering (242)
- Education (182)
- Business (169)
- Environmental Engineering (161)
- Life Sciences (143)
- Architecture (142)
- Materials Science and Engineering (118)
- Polymer Chemistry (117)
- Communication (105)
- Communication Technology and New Media (105)
- Mass Communication (105)
- Mechanical Engineering (102)
- Applied Mechanics (101)
- Economics (101)
- Engineering Mechanics (100)
Articles 91 - 120 of 4697
Full-Text Articles in Entire DC Network
Robust Palm Print For Mobile Authentication System, Son Nguyen
Robust Palm Print For Mobile Authentication System, Son Nguyen
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
Smartphones are gateways to financial, health, and personal data; consequently, mobile authentication must be accurate, fast, privacy-preserving, and scalable. This thesis presents an end-to-end palmprint authentication framework that addresses a practical trilemma: label-efficient learning, on-device efficiency, and cloud-scale identification. We pretrain a ResNet-18 encoder with self-supervised contrastive learning on unlabeled palm images, distill its representation to a lightweight MobileNetV3 student for real-time inference on phones, and support both 1:1 on-device verification and 1:N cloud identification using FAISS/HNSW. On public datasets, the system attains 99.2% accuracy, a 0.15% equal-error rate (EER), and ~87 ms end-to-end latency on iPhone-class hardware. FAISS scales …
Scam Slayer : A Gamification For Creating A Cyber Scam Awareness, Xin Lyu
Scam Slayer : A Gamification For Creating A Cyber Scam Awareness, Xin Lyu
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This study explores how gamified learning can enhance the ability to recognize and prevent online fraud. The research team developed a role-playing educational game, Scam Slayer, using Ren’Py, integrating five common fraud scenarios and an Anti-Fraud Assistant to create an immersive and reflective learning experience. Analysis of a pre-game survey with 400 participants and a post-game survey with 40 players shows significant improvements in fraud recognition and alertness, with no demographic differences in learning outcomes. Participants also reported high satisfaction with the game’s narrative and educational value, suggesting that gamified learning can serve as an effective complement to traditional online …
Immunoinformatics-Based Design And In Vitro Expression Analysis Of A Multi-Epitope Vaccine Against African Swine Fever Virus, Dhithya Venkateswaran
Immunoinformatics-Based Design And In Vitro Expression Analysis Of A Multi-Epitope Vaccine Against African Swine Fever Virus, Dhithya Venkateswaran
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
African swine fever (ASF) is a lethal haemorrhagic disease affecting domestic and wild pigs, causing severe economic losses globally. The absence of an effective vaccine has hindered ASF control, as traditional approaches are challenged by the virus’s genetic complexity and immune evasion mechanisms. In this study, we employed immunoinformatics to design a multi-epitope vaccine (MEV) against African Swine Fever Virus (ASFV), targeting conserved viral proteins—B646L (p72), CP204L (p30), E183L (p54), and EP402R (CD2v). Antigenic and non-allergenic BL and HL epitopes were selected and assembled with appropriate adjuvant and linkers to construct the MEV. No CTL epitopes were included, as they …
Diagnostic Approaches And Therapeutic Evaluation In Canine Benign Prostatic Hyperplasia: An Integrated Analysis Of Prostatic Volume, Serum Canine Prostatic Specific Esterase (Cpse) Levels, And Proteomic Profiles, Panthipa Borikappakul
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
Benign prostatic hyperplasia (BPH) is a highly prevalent condition in intact male dogs. However, its diagnosis and clinical management remain limited by the lack of clear thresholds for clinically significant prostatic enlargement, insufficient biomarkers to monitor treatment response, and an incomplete understanding of the molecular mechanisms driving disease progression. To address these gaps, this thesis integrated ultrasonographic, biochemical, and proteomic approaches across three complementary studies. First, the actual to expected normal prostatic volume ratio was evaluated to establish a clinically meaningful cutoff distinguishing subclinical from clinical BPH, providing an imaging-based indicator for early recognition of clinically relevant enlargement. Building on …
Community Ecology Of Domestic Animals And Wildlife At Solid Waste Disposal Sites Near Dong Phayayen – Khaoyai Forest Complex And Its Impacts On Zoonotic Diseases, Paisin Lekcharoen
Community Ecology Of Domestic Animals And Wildlife At Solid Waste Disposal Sites Near Dong Phayayen – Khaoyai Forest Complex And Its Impacts On Zoonotic Diseases, Paisin Lekcharoen
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
Solid waste disposal sites (SWS) at forest edges represent critical zoonotic transmission hotspots where wildlife, domestic animals, and humans converge. This study characterized host community structure, pathogen circulation, and network topology at SWS adjacent to the Dong Phayayen-Khao Yai Forest Complex, Thailand. Three study phases (2021-2023) comprised: (1) camera trapping at five SWS (3,907 trap-nights); (2) small mammal trapping across four habitats (1,420 individuals, 12 species), ectoparasite collection (20,560 chiggers, 14 species), and molecular pathogen detection; and (3) network analysis of connectivity among habitat, host, chigger, and pathogen. Domestic dogs dominated communities (88.3%), creating simplified assemblages. Potential transmission operated through …
Investigation On The Tribological Properties Of Al2o3-Tic Substrates In Fixed Abrasive Lapping For Data Storage Application, Benjie Fernandez
Investigation On The Tribological Properties Of Al2o3-Tic Substrates In Fixed Abrasive Lapping For Data Storage Application, Benjie Fernandez
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
Alumina titanium-carbide (Al2O3-TiC) or simply AlTiC substrates were widely used in the magnetic recording industry for their superior mechanical and tribological properties. This study investigated the effect of AlTiC substrate properties in slider lapping tribology. Two types of AlTiC substrates, Type-A AlTiC and Type-B AlTiC equipped with an electro lapping guide (ELG), fully functional reader and writer devices were used in the study. Type-A AlTiC was found to have higher hardness and lower coefficient of friction resulting to lower lapping material removal rate and smoother surface finish. The difference in mechanical properties were attributed to the crystal structure and chemical …
Ideologies And Fears As Mechanisms Of Military Regime Legitimation : A Comparative Analysis Of Sarit Thanarat In Thailand And Ne Win In Burma, Hyeon-Min Kim
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This thesis examines how Sarit Thanarat in Thailand and Ne Win in Burma legitimized their military regimes through ideological narratives and threat discourses. Both leaders, who came to power through coups d’état without democratic legitimacy, sought to justify their authoritarian military rules by constructing discourses that transformed coercion into moral guardianship. Sarit emphasized traditional Thai values, lak-thai, aligning them with the monarchy and anti-communism to portray his military regime as the protector of national identity. Ne Win, by contrast, promoted Burman ethno-nationalism and the Burmese Way to Socialism and emphasized the Burmese Armed Forces (Tatmadaw)’s role in safeguarding the unity …
Comparative Study Of Chinese And Korean Webcomic Industries From The Perspective Of Platformization And Copyright Governance : Lessons From The Success Of Korean Webtoons, Jiayi Wang
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
Research Objectives: This study aims to comparatively analyze the divergent development paths of the Chinese and Korean webtoon industries, focusing on the synergistic mechanisms of platformization and copyright governance. It seeks to diagnose the root causes of China's "localization failure" and propose a viable ecosystem reconstruction pathway. Methodology: Employing a qualitative comparative case study approach, this research examines primary platforms (Naver, Kakao, Kuaikan, Tencent) through the lens of an integrated theoretical framework combining platformization, media political economy, and copyright governance. Data is triangulated from industry reports, financial disclosures, and academic literature. Findings: The research finds that Korea's success is built …
An Empirical Study Of Immersive Technology Using Desktop Augmented Reality Software For Primary School In Thailand, Orakarn Laoharutanun
An Empirical Study Of Immersive Technology Using Desktop Augmented Reality Software For Primary School In Thailand, Orakarn Laoharutanun
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This research investigates learner engagement and reuse intention in immersive learning environments through the development and evaluation of a Desktop Augmented Reality (Desktop AR) application designed for primary school students in Thailand. Grounded in the 5E instructional model and the immersive engagement framework, the study identifies four key experiential factors—presence, embodiment, enjoyment, and novelty—that influence engagement and reuse intention in immersive learning. A multi-phase mixed-method design was employed. Phase I developed and tested a theoretical model using structural equation modelling with primary students aged 11 (Pratom6). Phase II involved designing a Desktop AR learning application, followed by expert validation of …
Investigation Of Lipid Binding Regions In Phospholipase (Ves A 1) From Vespa Venom By Computational Study, Nawanwat Chainuwong Pattaranggoon
Investigation Of Lipid Binding Regions In Phospholipase (Ves A 1) From Vespa Venom By Computational Study, Nawanwat Chainuwong Pattaranggoon
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This study investigated the structural behavior, membrane adhesion mechanism, and inhibition mechanism of Ves a 1, the primary phospholipase A1 enzyme from the venom of the Thai banded tiger wasp (\textit{Vespa affinis}). The main objective was to discover an inhibitor for Ves a 1 from this species. From a database of 2,056 FDA-approved drugs, voxilaprevir was found to bind well to the main catalytic site of Ves a 1, exhibiting a binding free energy (Delta GBindSIE) of approximately -11 to -10 kcal/mol, whereas DMPC, used as a positive control, had a binding energy of approximately -9 to -7 kcal/mol. Analysis …
Synthesis Of Fes2 And Fes2-Mns2 Composite Nanostructured Photocatalysts For Dye Degradation, Septian Budiman
Synthesis Of Fes2 And Fes2-Mns2 Composite Nanostructured Photocatalysts For Dye Degradation, Septian Budiman
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This research addresses the environmental challenge of synthetic dye pollution by developing and evaluating novel photocatalysts. Iron pyrite (FeS2), an abundant and low-cost semiconductor, is a promising candidate for photocatalysis, but its practical application is severely limited by its high instability and susceptibility to photocorrosion under light irradiation. To overcome this limitation, this study investigates the synthesis of bare FeS2 nanoparticles and their modification with MnS2. FeS2 nanoparticles were first synthesized via a hydrothermal method at 180°C, using FeSO4·7H2O and Na2S2O3·5H2O precursors. Subsequently, a FeS2-MnS2 material was synthesized using a facile reflux method, with optimal conditions identified as 3 hours …
The Transculturation Of K-Pop Fans’ Practices : A Case Study Of “Call Me By Fire Vietnamese Version”, Thi Thuy Ngoc Nguyen
The Transculturation Of K-Pop Fans’ Practices : A Case Study Of “Call Me By Fire Vietnamese Version”, Thi Thuy Ngoc Nguyen
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
This research examines the transculturation of Vietnamese K-pop fans’ practices through the case study of Call Me By Fire Vietnamese Version, analyzing how these practices shape domestic fandom and contribute to Vietnam’s entertainment industry. Using a mixed-methods approach (an online survey, twelve in-depth interviews, and digital ethnography), the research applies Transculturation Theory (Ortiz, 1940) and Participatory Culture (Jenkins, 1992, 2006; Jenkins et al., 2016) to conceptualize the show as a contact zone where global fan cultures intersect with local norms. Findings show that while K-pop fan practices serve as a central influence, they are reconfigured through three phases. In deculturation, …
ผลการจัดการเรียนรู้โดยใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพต่อสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดทางเคมีของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย, กิรณา ผาคำ
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ เพื่อ 1. เพื่อศึกษาสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดของผู้เรียน ก่อนเรียนด้วยการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ 2. เพื่อศึกษาสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดของผู้เรียน หลังเรียนด้วยการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ 3. เพื่อเปรียบเทียบผลของการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ ก่อนและหลังเรียนต่อสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดของผู้เรียน เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ ใช้รูปแบบการวิจัยแบบผสมวิธี รูปแบบการวิจัยแบบขั้นตอนเชิงอธิบาย (Exploratory Sequential Mixed Method Design) กลุ่มเป้าหมายคือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 (แผนการเรียนวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์) จำนวน 10 คน ได้จากการวิธีการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือการวิจัย ประกอบด้วย 1. แผนการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ จำนวน 6 แผน ใช้เวลาในการจัดการเรียนรู้ 15 คาบเรียน และ 2. แบบประเมินสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดของผู้เรียน เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ เป็นคำถามปลายเปิด จำนวน 7 สถานการณ์ โดยใช้ร่วมกับการสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง เพื่อแปลความหมายสมรรถนะของผู้เรียน โดยเครื่องมือทั้ง 2 ผ่านการประเมินความตรงเชิงโครงสร้างจากผู้เชี่ยวชาญ ผลการวิจัย พบว่าจากทั้งหมด 5 ระดับสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดก่อนการจัดการเรียนรู้นักเรียนส่วนใหญ่มีความถี่ของสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดระดับที่ 1 (นักเรียน 8 คนจาก 10 คน) และสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดระดับที่ 4 ไม่ปรากฏผู้เรียนมีสมรรถนะระดับที่ 4 และหลังการจัดการเรียนรู้ นักเรียนมีความถี่ของระดับสมรรถนะในระดับที่ 1 ลดลง (นักเรียน 2 คนจาก 10 คน) และนักเรียนส่วนมากมีระดับสมรรถนะด้านตัวแทนความคิดอยู่ในระดับที่ 4 (นักเรียน 9 คนจาก 10 คน) เมื่อเปรียบเทียบผลของการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ ก่อนและหลังเรียนต่อสมรรถนะด้านตัวแทนความคิด พบว่าค่ามัธยฐานของความถี่สมรรถนะด้านตัวแทนความคิดของผู้เรียน เรื่อง พันธะโคเวเลนต์ ก่อนการจัดการเรียนรู้แบบสืบสอบทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับการใช้เครื่องมือช่วยให้เห็นเป็นภาพ มีค่า 1.286 และค่ามัธยฐานของความถี่สมรรถนะด้านตัวแทนความคิดเฉลี่ยของผู้เรียน เรื่อง พันธะโคเวเลนต์หลังเรียน …
การพัฒนาบอร์ดเกมบูรณาการแนวคิดแบบสืบเสาะและแชตบอตปัญญาประดิษฐ์ เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย, ปฐมพร ดำงาม
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการใช้ปัญญาประดิษฐ์ ในการส่งเสริมทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย โดยการใช้แบบสอบถามกับนักเรียนในแต่ละภูมิภาค จำนวน 420 คน 2) พัฒนาบอร์ดเกมบูรณาการแนวคิดแบบสืบเสาะและแชตบอตปัญญาประดิษฐ์ เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย โดยผู้เชี่ยวชาญประเมินร่างต้นแบบบอร์ดเกมจำนวน 5 คน และทดลองใช้ร่างต้นแบบบอร์ดเกมกับนักเรียนจำนวน 5 คน 3) เพื่อศึกษาผลการใช้บอร์ดเกมบูรณาการแนวคิดแบบสืบเสาะและแชตบอตปัญญาประดิษฐ์ที่มีต่อการส่งเสริมทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย กับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จำนวน 28 คน ผลการวิจัยพบว่า 1) นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายส่วนใหญ่ใช้ปัญญาประดิษฐ์ 3 – 4 ครั้งต่อสัปดาห์ และเห็นด้วยมากกับการใช้ปัญญาประดิษฐ์ในการเรียนและทำงานในห้องเรียน (M=3.85) เมื่อจำแนกตามองค์ประกอบของทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ นักเรียนส่วนใหญ่เห็นด้วยมากกับการสังเกตเห็นความถูกต้องของข้อมูลและข้อผิดพลาดในการตอบของปัญญาประดิษฐ์ (M=3.87) สำหรับลักษณะคำสั่งที่ใช้กับปัญญาประดิษฐ์มักถามในลักษณะของการบอก ถามตอบทั่วไปมากที่สุด เมื่อจำแนกตามองค์ประกอบของทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ ส่วนใหญ่ไม่สะท้อนให้เห็นความลึกซึ้งในการตั้งคำถาม 2) ผลการประเมินร่างต้นแบบบอร์ดเกมโดยผู้เชี่ยวชาญด้านบอร์ดเกมและเทคโนโลยีการศึกษา ผู้เชี่ยวชาญมีความเห็นว่า เห็นด้วยมากกับการออกแบบองค์ประกอบสำคัญของบอร์ดเกม (M = 4.40) และเห็นด้วยมากที่สุดตามรายละเอียดของการพัฒนาบอร์ดเกม (M=4.56) ส่วนผู้เชี่ยวชาญด้านวรรณคดีเห็นด้วยมากกับองค์ประกอบการวิพากษ์วรรณคดีในบอร์ดเกม (M = 4.17) และรายละเอียดของการพัฒนาบอร์ดเกม (M=4.19)เมื่อทดลองใช้ร่างต้นแบบกับนักเรียนกลุ่มทดลอง พบว่า นักเรียนมีส่วนร่วมสูงและให้ความสนใจในการเล่นบอร์ดเกมดี แต่ต้องปรับกติกาให้เพียงพอกับเวลา และชี้แจงกติกาในคู่มือให้ชัดเจน 3) ผลการใช้บอร์ดเกมบูรณาการแนวคิดแบบสืบเสาะและแชตบอตปัญญาประดิษฐ์ที่มีต่อการส่งเสริมทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย พบว่า คะแนนเฉลี่ยของทักษะการคิดเชิงวิพากษ์สูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถติที่ระดับ .05 โดยผู้เรียนมีความคิดเห็นที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ด้วยบอร์ดเกมในระดับเห็นด้วยมาก (M = 4.49)
การจัดการเรียนรู้การอ่านบันเทิงคดีตามกลยุทธ์โซเครติกเซมินาร์เพื่อเสริมสร้างการอ่านสะท้อนคิดและการรู้ซึ้งถึงความรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น, ศุภณัฐ เดชรักษา
การจัดการเรียนรู้การอ่านบันเทิงคดีตามกลยุทธ์โซเครติกเซมินาร์เพื่อเสริมสร้างการอ่านสะท้อนคิดและการรู้ซึ้งถึงความรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น, ศุภณัฐ เดชรักษา
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนากิจกรรมการเรียนรู้การอ่านบันเทิงคดีตามกลยุทธ์โซเครติก เซมินาร์ 2) ศึกษาผลการใช้กิจกรรมการเรียนรู้การอ่านบันเทิงคดีตามกลยุทธ์โซเครติกเซมินาร์ในการเสริมสร้างการอ่านสะท้อนคิดและการรู้ซึ้งถึงความรู้สึกของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น ประชากร ได้แก่ นักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นในโรงเรียนขนาดกลาง สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ ตัวอย่าง คือ นักเรียนมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 40 คน ในโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดกลางแห่งหนึ่งในจังหวัดสุราษฎร์ธานี เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบวัดการอ่านสะท้อนคิด และแบบวัดการรู้ซึ้งถึงความรู้สึก เครื่องมือที่ใช้ในการทดลอง ได้แก่ แผนการจัดการเรียนรู้ตามขั้นของกิจกรรม การเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้น สถิติวิเคราะห์ที่ใช้ ได้แก่ การเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยสองกลุ่มตัวอย่างที่สัมพันธ์กัน การเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยหลายกลุ่มตัวอย่างที่สัมพันธ์กันแบบวัดซ้ำ และการวิเคราะห์แนวโน้มการเปลี่ยนแปลง ผลการวิจัยพบว่า กิจกรรมการเรียนรู้การอ่านบันเทิงคดีตามกลยุทธ์โซเครติกเซมินาร์ ประกอบด้วย 2 ขั้นหลัก ได้แก่ ขั้นการเตรียมบทอ่านและคำถามก่อนสัมมนา และขั้นการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ 4 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นการวิเคราะห์บทอ่านรายบุคคล ขั้นการสัมมนาบทอ่าน ขั้นการเชื่อมโยงสู่ประสบการณ์ของตนเอง และขั้นการประเมินผลเพื่อสะท้อนการเรียนรู้และพัฒนา ผลการนำไปใช้กับตัวอย่างพบว่า คะแนนการอ่านสะท้อนคิดของนักเรียนหลังทดลองสูงกว่าก่อนทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยมีพัฒนาการระหว่างจัด การเรียนรู้เพิ่มขึ้นต่อเนื่องตลอดทุกช่วงเวลา ส่วนคะแนนการรู้ซึ้งถึงความรู้สึกของนักเรียนหลังทดลองสูงกว่าก่อนทดลองอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยมีพัฒนาการระหว่างจัดการเรียนรู้เพิ่มขึ้นต่อเนื่องตลอดทุกช่วงเวลา
การจัดการเรียนรู้เคมีโดยใช้การออกแบบเชิงวิศวกรรมเพื่อพัฒนาการคิดเชิงระบบ และเจตคติต่อวิชาเคมีของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย, ศุภธิดา ลุลอบ
การจัดการเรียนรู้เคมีโดยใช้การออกแบบเชิงวิศวกรรมเพื่อพัฒนาการคิดเชิงระบบ และเจตคติต่อวิชาเคมีของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย, ศุภธิดา ลุลอบ
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) เปรียบเทียบความสามารถด้านการคิดเชิงระบบของผู้เรียนก่อนและหลังได้รับการจัดการเรียนรู้โดยการออกแบบเชิงวิศวกรรมเคมี และ (2) ศึกษาเจตคติต่อวิชาเคมีของผู้เรียนหลังการจัดการเรียนรู้ดังกล่าว กลุ่มเป้าหมายเป็นผู้เรียนชายระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5-6 ที่ลงทะเบียนเรียนในรายวิชาเลือกเฉพาะทางเคมีอุตสาหกรรม จำนวน 25 คน จากโรงเรียนขนาดใหญ่พิเศษแห่งหนึ่ง เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย แผนการจัดการเรียนรู้โดยการออกแบบเชิงวิศวกรรมเคมี แบบทดสอบวัดความสามารถด้านการคิดเชิงระบบจำนวน 15 ข้อ และแบบวัดเจตคติต่อวิชาเคมีที่ผ่านการตรวจสอบคุณภาพซ้ำ การเก็บข้อมูลใช้การทดสอบก่อนและหลังเรียน และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติทดสอบทีแบบกลุ่มสัมพันธ์ (Paired sample t-test) และสถิติทดสอบอันดับเครื่องหมายของวิลคอกซัน (Wilcoxon Signed-Rank Test) ผลการวิจัยพบว่า คะแนนความสามารถด้านการคิดเชิงระบบหลังเรียนเฉลี่ยร้อยละ 59.63 สูงกว่าก่อนเรียนที่เฉลี่ยร้อยละ 30.00 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (t = -27.13, p< .001) และมีคะแนนเฉลี ่ยหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนในทุกองค์ประกอบ โดยเฉพาะด้านพฤติกรรม ของระบบ มีพัฒนาการมากที ่สุด นอกจากนี ้ พบว่าเจตคติต่อวิชาเคมีหลังเรียนอยู ่ในระดับสูง โดยเฉพาะด้านประโยชน์ของเคมีต่ออาชีพในอนาคตซึ่งสูงกว่าเกณฑ์อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติ แสดง ให้เห็นว่าการจัดการเรียนรู้โดยการออกแบบเชิงวิศวกรรมเคมีมีประสิทธิผลในการส่งเสริมทั้ง ความสามารถด้านการคิดเชิงระบบและเจตคติต่อวิชาเคมีของผู้เรียน
การศึกษาวิเคราะห์ลักษณะการย้ายถิ่นเข้าและรูปแบบเชิงพื้นที่ และปัจจัยที่มีผลต่อความตั้งใจอยู่ต่อของประชากรแฝง: กรณีศึกษากรุงเทพมหานคร, นันทนัจช์ ลิ้มกมลทิพย์
การศึกษาวิเคราะห์ลักษณะการย้ายถิ่นเข้าและรูปแบบเชิงพื้นที่ และปัจจัยที่มีผลต่อความตั้งใจอยู่ต่อของประชากรแฝง: กรณีศึกษากรุงเทพมหานคร, นันทนัจช์ ลิ้มกมลทิพย์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การย้ายถิ่นภายในประเทศไทยมากกว่าร้อยละ 10 มีจุดหมายปลายทางไปสู่กรุงเทพมหานคร ซึ่งส่งผลสำคัญต่อการเปลี่ยนแปลงพลวัตของประชากรเมืองอย่างรวดเร็ว อย่างไรก็ตาม ระบบทะเบียนราษฎรไม่สามารถสะท้อนการเคลื่อนย้ายดังกล่าวได้อย่างทันท่วงที กล่าวคือ จำนวนประชากรที่อาศัยอยู่จริงมีสูงกว่าจำนวนประชากรตามทะเบียนราษฎรอย่างมีนัยสำคัญ จึงนำไปสู่การเกิดขึ้นของกลุ่ม "ประชากรแฝง" ที่ยังไม่ได้จดทะเบียนในพื้นที่ ซึ่งย่อมส่งผลให้การจัดสรรทรัพยากรและการบริหารจัดการเมืองไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง งานวิจัยฉบับนี้แบ่งการศึกษาเป็นสองส่วน สำหรับส่วนแรก เพื่อทำความเข้าใจลักษณะและรูปแบบเชิงพื้นที่ของการย้ายถิ่นเข้าสู่กรุงเทพมหานคร ผู้วิจัยวิเคราะห์ข้อมูลจากสำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2533 2543 และ 2553 ด้วยสถิติเชิงพรรณนา อีกทั้งยังมีการผนวกข้อมูลการใช้ประโยชน์ที่ดินและข้อมูลรายรับจากภาษี เพื่อทดสอบความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยเชิงพื้นที่กับการย้ายถิ่นเข้าสู่พื้นที่ด้วยการวิเคราะห์การถดถอยพหุ โดยผลการศึกษาพบว่า จำนวนผู้ย้ายถิ่นเข้าสู่กรุงเทพมหานครมีเปลี่ยนแปลงตามช่วงเวลา โดยมีการลดลงใน พ.ศ. 2543 และกลับมาเพิ่มขึ้นใน พ.ศ. 2553 นอกจากนี้ ยังพบการเปลี่ยนแปลงรูปแบบการกระจายตัวของผู้ย้ายถิ่น โดยใน พ.ศ. 2533 มีการกระจุกตัวในเขตกรุงเทพฯ ชั้นใน แต่หลังจากนั้นขยายตัวออกสู่เขตกรุงเทพฯ ชั้นนอกอย่างต่อเนื่อง โดยเพิ่มขึ้นจาก 1.02 แสนคน เป็น 2.07 แสนคน ในช่วงระยะ 20 ปี ทั้งนี้ผลการวิเคราะห์การถดถอยพหุชี้ให้เห็นว่า ความหนาแน่นของประชากร รูปแบบการใช้ประโยชน์ที่ดิน และรายได้จากภาษีท้องถิ่น ล้วนเป็นปัจจัยเชิงพื้นที่ที่มีความสัมพันธ์เชิงบวกสำหรับผู้ย้ายถิ่นที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติร้อยละ 5 ขณะที่สัดส่วนวัยแรงงานมีความสัมพันธ์เชิงลบที่ระดับนัยสำคัญทางสถิติร้อยละ 10 สำหรับการศึกษาส่วนที่สอง ซึ่งเป็นการวิเคราะห์ปัจจัยกำหนดความตั้งใจอยู่ต่อของประชากรแฝง โดยใช้ข้อมูลระดับบุคคลจากการสำรวจการย้ายถิ่น พ.ศ. 2557-2564 ผ่านแบบจำลองสมการโครงสร้าง (Structural Equation Modeling: SEM) พบว่า แบบจำลองสำหรับประชากรแฝงที่พำนักอยู่ในกรุงเทพมหานครมากกว่าหนึ่งปี มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ในเกณฑ์ดี (RMSEA = 0.04, RMR = 0.06, CFI = 0.96) โดยปัจจัยด้านเศรษฐกิจมีอิทธิพลโดยตรงสูงสุดต่อความตั้งใจอยู่ต่อของประชากรแฝง (β = 0.30) ในขณะที่ปัจจัยด้านประชากรมีอิทธิพลทางอ้อมผ่านระยะเวลาการพำนักในระดับต่ำกว่า (β = 0.08) ซึ่งผลลัพธ์นี้สอดคล้องกับกลุ่มประชากรแฝงที่พำนักไม่เกินหนึ่งปี จึงอาจกล่าวได้ว่า โอกาสทางเศรษฐกิจเป็นกลไกหลักในการกำหนดการตัดสินใจตั้งถิ่นฐานของประชากรแฝง โดยสรุปแล้ว การศึกษานี้ชี้ให้เห็นว่า การย้ายถิ่นเข้าสู่กรุงเทพมหานครได้รับอิทธิพลจากปัจจัยเชิงพื้นที่ ในขณะที่ความตั้งใจอยู่ต่อของประชากรแฝงถูกกำหนดโดยปัจจัยทางเศรษฐกิจในระดับบุคคล ซึ่งถือเป็นหลักฐานเชิงประจักษ์ที่ชี้ให้เห็นถึงความจำเป็นในการกำหนดนโยบายบริหารจัดการเมืองที่สอดคล้องกับบริบทพื้นที่ โดยการบูรณาการการวางผังเมือง นโยบายตลาดแรงงาน และการปรับปรุงระบบทะเบียนราษฎร เพื่อเพิ่มประสิทธิผลในการบริหารจัดการประชากรเมืองในระยะยาว
การตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงานรัฐวิสาหกิจ: กรณีศึกษาพนักงานการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.), ธนพล ทายะติ
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงานรัฐวิสาหกิจในปัจจุบัน ศึกษาระดับการตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงานรัฐวิสาหกิจ และศึกษาแนวทางการป้องกันในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงานรัฐวิสาหกิจ เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างคือ พนักงานการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) จำนวน 400 คน โดยการสุ่มตัวอย่างแบบง่าย ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงาน กฟผ. ในปัจจุบัน คือ ภัยจากการหลอกลวง ภัยจากมัลแวร์และไวรัส ภัยจากการเข้าถึงโดยไม่ได้รับอนุญาต ภัยจากเนื้อหาที่เป็นอันตราย และ ภัยทางอ้อมอื่นๆ มีระดับการตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ และมีระดับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ ในระดับมากที่สุด หากแต่มีประสบการณ์ตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ส่วนมาก ในระดับน้อย การทดสอบสมมุติฐาน พบว่า ไม่มีความสัมพันธ์ระหว่างเพศ ระดับการศึกษา อายุการทำงาน ระดับการทำงาน ต่อการตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ นอกจากนี้ประสบการณ์ตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ไม่มีความสัมพันธ์กับการตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ และพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ ในขณะที่การตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 โดยมีผลบวก คือ พนักงาน กฟผ.ที่มีระดับการตระหนักรู้ในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์มาก จะมีพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์มาก แนวทางการป้องกันในการตกเป็นเหยื่ออาชญากรรมทางไซเบอร์ของพนักงาน กฟผ. คือ ความมีสติและความรอบคอบ การตรวจสอบและยืนยันข้อมูล การปฏิเสธและป้องกัน และการจัดการและปฏิบัติเพื่อลดความเสี่ยงหรือแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น ข้อเสนอแนะของการศึกษาคือ การจัดตั้งหน่วยงานและระบบเฉพาะ การประชาสัมพันธ์ให้ความรู้จากภาครัฐ การศึกษาและสร้างความตระหนักรู้ การมีสติ และการระมัดระวัง
มาตรการป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์โดยการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์, นาทชนก อายุคง
มาตรการป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์โดยการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์, นาทชนก อายุคง
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การศึกษาวิจัยในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบและลักษณะการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ และแนวทางการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์สำหรับการป้องกันการฉ้อโกงดังกล่าว เพื่อนำมาพิจารณาสำหรับการออกมาตรการหรือแนวนโยบายสำหรับป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์โดยการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่เหมาะสมภายใต้บริบทของประเทศไทย โดยอาศัยวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพผ่านการค้นคว้าเชิงเอกสาร การศึกษาผ่านกรณีศึกษา รวมถึงการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้เชี่ยวชาญจากหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องทั้งภาคการเงินและธนาคาร หน่วยงานรัฐ หน่วยงานกำกับดูแล รวมไปถึงผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ และกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งผลการศึกษาพบว่า รูปแบบและลักษณะการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ยังคงอาศัยเทคนิคพื้นฐานอย่าง Social Engineering โดยอาศัยเทคโนโลยีเพิ่มมากขึ้น ประกอบกับการพัฒนาเทคนิคการฉ้อโกงใหม่ ๆ อย่างต่อเนื่องในลักษณะขององค์กรอาชญากรรม ทำให้รูปแบบและลักษณะการฉ้อโกงมีแนวโน้มซับซ้อนมากขึ้น การพิจารณาใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่มีศักยภาพในการประมวลผลและการตรวจจับความผิดปกติแบบ Real-time จึงเป็นอีกแนวทางหนึ่งในการป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ตั้งแต่ขั้นตอนการสมัครจนกระทั่งจบขั้นตอนการทำธุรกรรม โดยอาศัยโมเดลแบบผสมผสาน (Hybrid Model) ที่มีประสิทธิภาพในการตรวจจับและป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ที่ซับซ้อนได้ ทั้งนี้ การใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ต้องคำนึงถึงจริยธรรมทั้งในด้านช่องว่างความรับผิด ความเป็นส่วนตัวของข้อมูล รวมไปถึงอคติและความโปร่งใสของเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ดังนั้น การออกมาตรการควรมีการกำหนดหลักเกณฑ์ของเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่เหมาะสม รวมไปถึงสนับสนุนหรือแนะนำให้มีการใช้เทคนิคอื่น ๆ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการพัฒนาเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่คำนึงถึงจริยธรรมและความรับผิดชอบ เช่น Federated Training และ Explainable AI รวมไปถึงการบริหารจัดการความเสี่ยงของเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่สอดคล้องกับระดับความเสี่ยง ซึ่งจะมีส่วนช่วยให้การป้องกันการฉ้อโกงธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์โดยใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ มีประสิทธิภาพและเหมาะสมกับบริบทของประเทศไทย ทั้งในแง่ของการป้องกันการฉ้อโกงและในแง่ของจริยธรรมอย่างแท้จริง
ผลกระทบของไมโครพลาสติกต่อปะการังดอกกะหล่ำ Pocillopora Damicornis (Linnaeus, 1758) ในแต่ละช่วงอายุ, กลวัชร จันทร์หอม
ผลกระทบของไมโครพลาสติกต่อปะการังดอกกะหล่ำ Pocillopora Damicornis (Linnaeus, 1758) ในแต่ละช่วงอายุ, กลวัชร จันทร์หอม
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
ไมโครพลาสติก (Microplastics) คือ พลาสติกที่มีขนาดเล็กกว่า 5 มิลลิเมตร เป็นปัญหาสำคัญที่ส่งผลต่อสิ่งแวดล้อมและสิ่งมีชีวิตต่าง ๆ ไมโครพลาสติกเกิดการสะสมได้ในบริเวณแนวชายฝั่ง ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศที่สำคัญในบริเวณ คือ ระบบนิเวศปะการัง งานวิจัยนี้ได้ทำการทดลองผลของไมโครพลาสติกต่อปะการังดอกกะหล่ำ Pocillopora damicornis (Linnaeus, 1758) ซึ่งปะการังที่พบได้ทั่วไปตามแนวปะการังและเป็นปะการังที่มีส่วนสำคัญในการสร้างแนวปะการัง ทำการศึกษาผลกระทบของไมโครพลาสติก PVC (polyvinyl chloride) ขนาด 100-250 และ 251-400 ไมโครเมตร ที่ความเข้มข้น 5 ระดับ ได้แก่ 0 (ชุดควบคุม), 0.0005, 0.001, 0.005 และ 0.01 กรัมต่อลิตร ที่มีต่อตัวอ่อนของปะการัง ทั้งนี้ เมื่อสิ้นสุดการทดลอง (96 ชั่วโมง) พบว่า ปะการังในชุดการทดลองไมโครพลาสติกขนาด 251-400 ไมโครเมตรที่ระดับความเข้มข้น 0. กรัม/ลิตร มีอัตรารอดต่ำที่สุด (85±5 เปอร์เซ็นต์) และมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับชุดควบคุม ในส่วนอัตราการลงเกาะพบว่า แต่ละชุดทดลองมีอัตราการลงเกาะของตัวเกาะใกล้เคียงกันและไม่ต่ำกว่า 67 เปอร์เซ็นต์ และไม่พบความแตกต่างทางสถิติในแต่ละชุดทดลอง สำหรับผลของไมโครพลาสติกต่อปะการังโตเต็มวัย เมื่อสิ้นสุดการทดลอง (96 ชั่วโมง) พบว่า ไมโครพลาสติกไม่ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่ออัตรารอดของปะการัง (ชิ้นส่วนของกิ่งปะการัง) แต่เมื่อนำชิ้นส่วนปะการังมาย่อย พบไมโครพลาสติกชนิดที่นำมาทดลองสะสมภายในเนื้อเยื่อปะการังเท่านั้น โดยพบไมโครพลาสติกขนาด 100-250 ไมโครเมตร สะสมในชุดทดลองที่ความเข้มข้น 0.005 และ 0.01 กรัม/ลิตร โดยปริมาณของไมโครพลาสติกที่พบเท่ากับ 0.06±0.12 และ 0.80±0.34 ชิ้นต่อ 100 โพลิป ตามลำดับ
การติดตามการวางไข่ของปลาในพื้นที่บริเวณอ่าวไทยโดยใช้วิธีดีเอ็นเอบาร์โค้ดของไข่ปลา, ปฐมวรรธ แซ่ตั้ง
การติดตามการวางไข่ของปลาในพื้นที่บริเวณอ่าวไทยโดยใช้วิธีดีเอ็นเอบาร์โค้ดของไข่ปลา, ปฐมวรรธ แซ่ตั้ง
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การจัดการประมงอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องอาศัยองค์ความรู้เกี่ยวกับการวางไข่ของปลาที่มีความสำคัญทางเศรษฐกิจหลายชนิด ซึ่งประเทศไทยในปัจจุบันยังขาดข้อมูลที่ครอบคลุมในด้านนี้ การศึกษานี้จึงสำรวจการวางไข่ของปลาหลากหลายสปีชีส์โดยใช้เทคนิคดีเอ็นเอบาร์โค้ด เพื่อระบุสปีชีส์ของไข่ปลา ตัวอย่างไข่ปลาถูกเก็บทุก ๆ 3 เดือน เป็นระยะเวลา 1 ปีจากสามพื้นที่ในอ่าวไทย ได้แก่ อ่าวไทยตอนใน จังหวัดจันทบุรี และจังหวัดชุมพร จากนั้นจึงทำการเพิ่มจำนวนชิ้นส่วนยีน COI (710 คู่เบส) และ 16S rRNA (570 คู่เบส) ด้วยเทคนิค PCR และนำไปหาลำดับนิวคลีโอไทด์เปรียบเทียบกับฐานข้อมูล GenBank เพื่อระบุสปีชีส์ของปลา โดยสามารถระบุสปีชีส์ได้เมื่อลำดับนิวคลีโอไทด์ตรงกับฐานข้อมูลมากกว่า 97% ขึ้นไป ผลการศึกษาพบรูปแบบการวางไข่ของปลาที่หลากหลาย และสามารถระบุสปีชีส์ของปลาได้มากกว่า 34 วงศ์ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความหลากหลายของสปีชีส์ปลาในอ่าวไทย นอกจากนี้ ยังพบว่าปลาบางชนิดวางไข่ตลอดทั้งปี ในขณะที่บางชนิดวางไข่เฉพาะช่วงฤดูกาล สะท้อนให้เห็นถึงความแตกต่างในกลยุทธ์การสืบพันธุ์ของปลาแต่ละชนิด อีกทั้งยังพบว่าปลาหลายชนิดมีแหล่งวางไข่เฉพาะพื้นที่ ผลการศึกษานี้แสดงให้เห็นถึงความหลากหลายทางชีวภาพที่สูงในอ่าวไทย และให้ข้อมูลเชิงลึกเกี่ยวกับแหล่งวางไข่ของปลา ซึ่งอาจเป็นประโยชน์ต่อการหารือเกี่ยวกับแนวทางการจัดการประมงในอนาคต
การสังเคราะห์แกรฟีนควอนตัมดอตฐานกรดฮิวมิกและการประยุกต์เป็นสารเคลือบเซนเซอร์ตรวจจับความเครียด, ปริตตา จูฑาภักติ
การสังเคราะห์แกรฟีนควอนตัมดอตฐานกรดฮิวมิกและการประยุกต์เป็นสารเคลือบเซนเซอร์ตรวจจับความเครียด, ปริตตา จูฑาภักติ
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
แกรฟีนควอนตัมดอต (GQDs) ถูกสังเคราะห์จากกรดฮิวมิก (HA) ที่เป็นสารตั้งต้นด้วยการใช้หม้อทอดไฟฟ้าด้วยวิธีไฮโดรเทอร์มอล ซึ่งในงานวิจัยนี้มุ่งเน้นการศึกษาตัวแปรที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการสังเคราะห์ GQDs ด้วยการเปลี่ยนแปลงอัตราส่วนของกรดฮิวมิกที่ใช้สังเคราะห์และศึกษาผลของตัวโดป จากผลการศึกษาพบว่าตัวโดปที่ใช้ในการะบวนการสังเคราะห์ GQDs ที่เหมาะสมคือ เอทิลีนไดเอมีน (EDA) และจากผลการทดลองแสดงให้เห็นว่า GQDs ที่ใช้ EDA มีความเข้มแสงฟลูออเรสเซนต์สูงสุดที่ 66 หน่วยที่ความยาวคลื่น 467 นาโนเมตร (ช่วงแสงเขียวอมฟ้า) เมื่ออัตราส่วนกรดฮิวมิกต่อเอทิลีนไดอะมีนเท่ากับ 10 : 0.5 (มิลลิกรัม : มิลลิลิตร) ขนาดเฉลี่ยของอนุภาคอยู่ที่ 6.68 นาโนเมตร ซึ่งถูกวิเคราะห์โดยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องผ่าน และการวัดขนาดอนุภาค เทคนิคสเปกตรัมฟลูออเรสเซนซ์ และการดูดกลืนรังสี ตามลำดับ โครงสร้างกราฟิติกของ GQDs ถูกยืนยันด้วยสเปกโทรสโกปีรามาน ดังนั้นในงานวิจัยนี้จึงสนใจที่จะนำ GQDs ที่ใช้ EDA เป็นตัวโดปไปประยุกต์ใช้งานเป็นสารเคลือบเรืองแสงที่นำไปเคลือบลงบนยางซิลิโคนเพื่อนำไปประยุกต์ใช้เป็นสารเคลือบเซนเซอร์ตรวจจับความเครียด พบว่า ความเข้มของแสงฟลูออเรสเซนต์ของสารเคลือบเรืองแสง GQDs มีแนวโน้มลดลงเมื่อเวลาเวลาผ่านไป แต่สามารถหดกลับคืนใกล้เคียงสภาพเดิมเมื่อปล่อยการให้แรง และเมื่อเทียบค่าความเข้มของแสงฟลูออเรสเซนต์ของแต่ละอัตราส่วน พบว่า ที่อัตราส่วนกรดฮิวมิกต่อเอทิลีนไดอะมีนเท่ากับ 50 : 0.5 (มิลลิกรัม : มิลลิลิตร) มีค่าเข้มแสงของแสงฟลูออเรสเซนต์สูงที่สุด
การเตรียมคาร์บอนแบคทีเรียเซลลูโลสและควอนตัมดอตจากน้ำหมึกของหมึกกระดองสำหรับใช้งานตกแต่งสำเร็จสิ่งทอ, มณฑิชา สันติภาพมณฑล
การเตรียมคาร์บอนแบคทีเรียเซลลูโลสและควอนตัมดอตจากน้ำหมึกของหมึกกระดองสำหรับใช้งานตกแต่งสำเร็จสิ่งทอ, มณฑิชา สันติภาพมณฑล
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
การพัฒนาวัสดุนาโนคาร์บอนและควอนตัมดอต เพื่อประยุกต์ใช้เป็นสารตกแต่งสำเร็จสิ่งทอเพื่อเพิ่มคุณสมบัติพิเศษ คาร์บอนนาโนไฟเบอร์และคาร์บอนควอนตัมดอตเป็นวัสดุนาโนที่มีสมบัติเด่นด้านความแข็งแรง การนำไฟฟ้า และการเรืองแสง ขอบเขตของงานวิจัยนี้ประกอบด้วยการเตรียม คาร์บอนนาโนไฟเบอร์จากแบคทีเรียเซลลูโลส (BC-CNF) และการสังเคราะห์ควอนตัมดอต (QDs) จากน้ำหมึกของหมึกกระดอง ซึ่งเป็นการสังเคราะห์ทางชีวภาพ ในส่วนของการเตรียม BC-CNF ได้มีการดัดแปรงโครงสร้างด้วยปฏิกิริยาซัลโฟเนต เพื่อให้ได้สาร BC-CNF-SO3- ซึ่งผลการวิเคราะห์ยืนยันการเกิดหมู่ฟังก์ชันซัลโฟเนต และอนุภาคในระดับซับไมครอน โดยมีขนาดอนุภาคเฉลี่ย 1.6218 ไมโครเมตร และสามารถกระจายตัวในน้ำได้ดี เมื่อนำ BC-CNF-SO3- มาตกแต่งสำเร็จบนผ้าพอลิเอสเทอร์ พบว่าความสามารถในการดูดซึมน้ำของผ้าเพิ่มขึ้น โดยผ้าที่ใช้ความเข้มข้นร้อยละ 3 ให้ประสิทธิภาพดีที่สุด ด้วยเวลาดูดซึมน้ำเฉลี่ยเพียง 2 วินาทีหลังการซัก ซึ่งแสดงถึงความคงทนต่อการซักที่ดี ในส่วนของการสังเคราะห์ QDs จากน้ำหมึกของหมึกกระดอง พบว่าอนุภาคมีขนาดอยู่ในช่วง 4-6 นาโนเมตร และแสดงความสามารถในการเรืองแสงภายใต้แสงอัลตราไวโอเลต โดยการเติมเอทิลีนไดเอมีน (EDA) ในปริมาณ 2 มิลลิลิตร ให้ค่าความเข้มของการเรืองแสงสูงสุด เมื่อนำ สารละลายควอนตัมดอตจากน้ำหมึกที่สังเคราะห์โดยเติมเอทิลีนไดเอมีน 2 มิลลิลิตร (EDA 2) ที่สังเคราะห์มาตกแต่งสำเร็จบนผ้าไนลอน พบว่าปริมาณ สารละลายควอนตัมดอตจากน้ำหมึกของหมึกกระดองที่สังเคราะห์โดยเติมเอทิลีนไดเอมีน 2 มิลลิลิตร (EDA 2) โดยใช้สารละลายปริมาตร 1 มิลลิลิตร ให้ความเข้มการเรืองแสงสูงสุด โดยก่อนซัก ค่าโดยประมาณ 180–190 a.u. และหลังซัก ค่าโดยประมาณ 110–120 a.u. โดยมีความคงทนต่อการซักดี ผลการวิจัยสรุปได้ว่า การประยุกต์ใช้ในการตกแต่งสำเร็จสิ่งทอ สามารถเพิ่มความสามารถในการดูดซึมน้ำของผ้าพอลิเอสเทอร์ และความสามารถในการเรืองแสงบนผ้าไนลอน
การประเมินทางเทคนิคเเละเศรษฐศาสตร์ของกระบวนการผลิตอะเซทัลดีไฮด์จากเอทานอลโดยวิธีดีไฮโดรจิเนชันแบบใช้เเละไม่ใช้ออกซิเจน, ไอรดา ตรียงค์
การประเมินทางเทคนิคเเละเศรษฐศาสตร์ของกระบวนการผลิตอะเซทัลดีไฮด์จากเอทานอลโดยวิธีดีไฮโดรจิเนชันแบบใช้เเละไม่ใช้ออกซิเจน, ไอรดา ตรียงค์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
ปัญหาภาวะโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศทำให้เกิดความจำเป็นในการพัฒนาแหล่งพลังงานที่สะอาดและยั่งยืน โดยเอทานอลเป็นเชื้อเพลิงชีวภาพที่ช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิลได้ อย่างไรก็ตาม แนวโน้มการเพิ่มขึ้นของยานยนต์ไฟฟ้า (EVs) ส่งผลให้ความต้องการใช้เอทานอลในภาคพลังงานลดลงทำให้อุตสาหกรรมเอทานอลอาจเผชิญกับปัญหาภาวะล้นตลาดในอนาคต งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินความเป็นไปได้ด้านเทคโนโลยี เศรษฐศาสตร์ และสิ่งแวดล้อมของกระบวนการผลิตอะเซทัลดีไฮด์จากเอทานอล โดยเปรียบเทียบกระบวนการดีไฮโดรจิเนชันในเฟสก๊าซสามรูปแบบ ได้แก่ Non-Oxidative Dehydrogenation (V–Zr–La/SBA-15-HT), Non-Oxidative Dehydrogenation (50 Cu–Cr R) และ Oxidative Dehydrogenation (V–Zr–La/SBA-15-HT) ภายใต้กำลังการผลิต 100,000 tonne/year โดยใช้งานจำลองด้วยโปรแกรม Aspen Plus V.14 ผลการประเมินการใช้พลังงานจำเพาะ (SEC) พบว่า กระบวนการ Non-Oxidative และ Oxidative Dehydrogenation (V–Zr–La/SBA-15-HT) มีค่า SEC ความร้อน 32.69 และ 28.63 MJ/kg และค่า SEC ไฟฟ้า 0.99 และ 1.04 MJ/kg ตามลำดับ ขณะที่กระบวนการ Non-Oxidative Dehydrogenation (50 Cu–Cr R) มีค่า SEC ต่ำที่สุดที่ 11.08 MJ/kg (ความร้อน) และ 0.40 MJ/kg (ไฟฟ้า) ด้านเศรษฐศาสตร์ ภายใต้ราคาผลิตภัณฑ์ปัจจุบัน 1.01 $/kg ทุกกระบวนการมีมูลค่าปัจจุบันสุทธิ (NPV) เป็นลบ จึงได้มีการคำนวณราคาขายใหม่เพื่อให้โครงการมีระยะเวลาคืนทุน 5 year ผลการวิเคราะห์ระบุว่ากระบวนการทั้งสามต้องการราคาขายใหม่ที่ 2.82, 1.184 และ 2.95 $/kg ตามลำดับ เพื่อให้ได้ NPV เท่ากับ 81.31, 33.80 และ 78.21 million $ และ IRR เท่ากับ 40.21%, …
การเพิ่มประสิทธิภาพการจัดตารางการอัดประจุรถยนต์ไฟฟ้าโดยอาศัยข้อมูลโปรไฟล์แบตเตอรี่และเทคนิคการเรียนรู้ของเครื่อง, กนกภรณ์ ปัญจันทร์สิงห์
การเพิ่มประสิทธิภาพการจัดตารางการอัดประจุรถยนต์ไฟฟ้าโดยอาศัยข้อมูลโปรไฟล์แบตเตอรี่และเทคนิคการเรียนรู้ของเครื่อง, กนกภรณ์ ปัญจันทร์สิงห์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
งานวิจัยนี้มุ่งเพิ่มประสิทธิภาพการจัดตารางการอัดประจุรถยนต์ไฟฟ้าโดยอาศัยข้อมูลโปรไฟล์แบตเตอรี่และเทคนิคการเรียนรู้ของเครื่อง เพื่อแก้ปัญหาความไม่สอดคล้องระหว่างแผนการอัดประจุกับพฤติกรรมการอัดประจุจริงของผู้ใช้ โดยเริ่มจากการพัฒนาแบบจำลองการทำนาย (Predictive Model) เพื่อคาดการณ์ความต้องการพลังงาน ระยะเวลาการอัดประจุ และสถานะการประจุเริ่มต้นของแบตเตอรี่ (State of Charge: SOC) จากข้อมูลการอัดประจุในอดีต จากนั้นได้ทำการสร้างโปรไฟล์การอัดประจุของแบตเตอรี่ที่เป็นตัวแทนของรถยนต์แต่ละรุ่น เพื่อสะท้อนลักษณะการอัดประจุจริงทั้งในกรณีของเครื่องอัดประจุแบบกระแสสลับ (AC) และกระแสตรง (DC) แล้วนำข้อมูลดังกล่าวมาใช้ในการเพิ่มประสิทธิภาพการจัดตารางการอัดประจุของสถานีอัดประจุ ผลการจำลองแสดงให้เห็นว่าวิธีการที่เสนอ (Optimization with Battery Profile) ให้ประสิทธิภาพสูงกว่าวิธีการทั่วไปที่ไม่ใช้ข้อมูลโปรไฟล์แบตเตอรี่ โดยสามารถเพิ่มกำไรของสถานีได้สูงสุด 3,145.3 บาท และเพิ่มอัตราการใช้พลังงานของระบบได้ร้อยละ 4.8 ในกรณีที่มีสัดส่วนเครื่องอัดประจุ DC แตกต่างกัน อีกทั้งยังให้ผลลัพธ์ที่ดีอย่างต่อเนื่องภายใต้ข้อจำกัดกำลังพีคของสถานี โดยเพิ่มกำไรได้สูงสุด 3,649.25 บาท และเพิ่มอัตราการใช้ประโยชน์ของระบบได้ร้อยละ 9.6 สะท้อนถึงประสิทธิภาพของแนวทางที่เสนอในการจัดการพลังงานอย่างชาญฉลาดสำหรับสถานีอัดประจุรถยนต์ไฟฟ้าในอนาคต
การจัดสรรกำลังการผลิตอย่างเหมาะที่สุดสำหรับระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่มีระบบกักเก็บพลังงานแบบแบตเตอรี่เพื่อการซื้อขายพลังงานแบบหนึ่งวันล่วงหน้า, กรวิชญ์ ธนบำรุงกูล
การจัดสรรกำลังการผลิตอย่างเหมาะที่สุดสำหรับระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่มีระบบกักเก็บพลังงานแบบแบตเตอรี่เพื่อการซื้อขายพลังงานแบบหนึ่งวันล่วงหน้า, กรวิชญ์ ธนบำรุงกูล
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
ไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์มีความสำคัญมากขึ้นในตลาดการซื้อขายพลังงาน วิทยานิพนธ์นี้เสนอการจัดสรรกำลังการผลิตอย่างเหมาะที่สุดสำหรับระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่มีระบบกักเก็บพลังงานแบบแบตเตอรี่เพื่อให้ได้รายได้สุทธิต่อวันสูงสุดในการซื้อขายพลังงานแบบหนึ่งวันล่วงหน้า ใช้วิธีโปรแกรมเชิงเส้นแบบผสมจำนวนเต็มไบนารีในการหาค่าเหมาะที่สุด และพิจารณาปรับการทำงานของระบบ ณ เวลาจริง กับสัญญาแบบ Partial-firm ตามระเบียบคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) สำหรับโรงไฟฟ้าพลังงานหมุนเวียนเอกชน ใช้ข้อมูลการพยากรณ์พลังงานแสงอาทิตย์แบบหนึ่งวันล่วงหน้าในการวางแผนและใช้ข้อมูลพลังงานแสงอาทิตย์จริงในการควบคุม ณ เวลาจริง เพื่อกำหนดการอัดและคายประจุของแบตเตอรี่และการจัดสรรกำลังผลิตสำหรับระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ในการซื้อขายพลังงาน ปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อขนาดของระบบกักเก็บพลังงาน เพื่อให้ผลิตไฟฟ้าได้ตามเงื่อนไขของสัญญา คือ การเรียกใช้งานความพร้อมจ่ายไฟฟ้า ส่วนการควบคุม ณ เวลาจริง วิธีที่ทำรายได้สุทธิสูงสุดคือการควบคุมเชิงทำนายแบบจำลอง (MPC) โดยการหาค่าเหมาะที่สุดในทุกขั้นเวลาอย่างต่อเนื่อง ผลการศึกษากรณีสัญญา Partial-firm ขายไฟฟ้าที่ขนาด 10 เมกะวัตต์ พบว่าขนาดที่เหมาะสมของระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์คือ 18 เมกะวัตต์ และระบบกักเก็บพลังงานแบบแบตเตอรี่ที่ขนาด 35 เมกะวัตต์-ชั่วโมง
การพัฒนาฟิล์มบางซีเซียมไอโอไดด์ชนิดเอ็นเพื่อการวัดรังสีด้วยเทคนิคสปัตเตอริง, กฤตยชญ์ คูณคณะ
การพัฒนาฟิล์มบางซีเซียมไอโอไดด์ชนิดเอ็นเพื่อการวัดรังสีด้วยเทคนิคสปัตเตอริง, กฤตยชญ์ คูณคณะ
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
ผลึกซีเซียมไอโอไดด์เป็นหนึ่งในวัสดุอัลคาไลฮาไลด์ที่มีประสิทธิภาพมากในการตรวจจับรังสี แม้ว่าคุณสมบัติความเป็นฉนวนโดยธรรมชาติของมันจะจำกัดการถ่ายเทประจุ ในการศึกษานี้ ฟิล์มบางซีเซียมไอโดไดด์ถูกเจือด้วยทองแดงบนฐานรองซิลิกอนโดยใช้เทคนิคสปัตเตอริงซีเซียมไอโอไดด์สำหรับกำลังการปลูกที่ 30 วัตต์ ทองแดงสำหรับกำลังการปลูกที่ 50 และ 80 วัตต์ สมบัติเชิงโครงสร้าง คุณสมบัติทางแสง คุณสมบัติทางไฟฟ้า และการตอบสนองต่อรังสีของฟิล์มบางเหล่านี้ได้รับการตรวจสอบอย่างครอบคลุม ผลการวิเคราะห์สมบัติทางโครงสร้างผลึกโดยเทคนิค GIXRD พบว่า ฟิล์มบางที่สัเคราะห์ได้นี้เป็นโครงสร้างผลึกของซีเซียมไอโอไดด์ที่เจือด้วยทองแดง ซึ่งฟิล์มซีเซียมไอโอไดด์นี้มีค่าแลตทิซของหน่วยผลึกแบบบีบอัดขนาด 4.4102 Å (80 วัตต์) และขนาด 4.4516 Å (50 วัตต์) และค่าความเครียดลดลงจาก 3.29% เป็น 2.38% การวิเคราะห์เชิงแสงโดยใช้วิธี Tauc–Kubelka–Munk ระบุช่องแถบพลังานของซีเซียมไอโอไดด์พลังงานที่ 3.25 อิเล็กตรอนโวลต์ การศึกษาลักษณะทางไฟฟ้า ได้ผลว่า ฟิล์มซีเซียมไอโอไดด์ที่เจือด้วยทองแดง มีความหนาแน่นของพาหะคือ -1.822×1012 cm-3 ความคล่องตัวคือ 2.436×107 cm² V-1s-1 และสภาพต้านทานไฟฟ้าคือ 0.1407 Ω·cm และเมื่อนำฟิล์มซีเซียมไอโอไดด์นี้พัฒนาต่อให้เป็นอุปกรณ์ไดโอดรอยต่อพีเอ็นที่มีชั้นเคลือบทองคำชั้นบนสุดของชิ้นงาน Au/p-CsI/n-CsI:Cu/n-Si มาทดสอบการตอบสนองทางรังสีต่าง ๆ คือ แสงสว่าง รังสีแกมมา และอนุภาคแอลฟา ที่สภาวะแวดล้อมแสงต่างกัน ซึ่งผลการตอบสนองรังสีเหล่านี้เบื้องต้นได้ผลสัญญาณวัดในฟังก์ชันเวลาที่แสดงความแตกต่างกันได้ค่อนข้างชัดเจน และผลการทดลองนี้สามารถเป็นแนวทางในการพัฒนาโครงสร้างวัสดุซีเซียมไอโอไดด์ที่เจือทองแดงนี้ต่อไปเป็นหัววัดรังสีแอลฟาและรังสีชนิดอื่น ๆ ให้มีประสิทธิภาพดีขึ้นได้ในอนาคตต่อไป
การสร้างแบบจำลองเชิงรูปนัยของกระแสงานบีพีเอ็มเอ็นสำหรับกระบวนการซิงโครนัสและอะซิงโครนัสที่มีข้อจำกัดช่วงเวลาโดยใช้เครือข่ายไทมด์ออโตมาตา, กิตติศักดิ์ เขตรการณ์
การสร้างแบบจำลองเชิงรูปนัยของกระแสงานบีพีเอ็มเอ็นสำหรับกระบวนการซิงโครนัสและอะซิงโครนัสที่มีข้อจำกัดช่วงเวลาโดยใช้เครือข่ายไทมด์ออโตมาตา, กิตติศักดิ์ เขตรการณ์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
แบบจำลองบีพีเอ็มเอ็นมีบทบาทสำคัญในการออกแบบกระบวนการธุรกิจสมัยใหม่ที่มีการประมวลผลหลายส่วนพร้อมกันและรูปแบบการสื่อสารทั้งแบบซิงโครนัสและอะซิงโครนัส แต่ด้วยความเป็นแผนภาพเชิงกราฟิก บีพีเอ็มเอ็นไม่สามารถทวนสอบเชิงรูปนัยได้โดยตรง และมาตรฐานเดิมยังไม่รองรับการกำหนดข้อจำกัดช่วงเวลาให้กับกิจกรรม งานวิจัยนี้จึงเสนอการขยายบีพีเอ็มเอ็นเป็นแบบจำลองทีบีบีพี (Time-Bounded BPMN: TBBP) เพื่อรองรับการกำหนดข้อจำกัดช่วงเวลาต่ำสุด–สูงสุดของกิจกรรม พร้อมออกแบบแบบรูปสำหรับการสื่อสารแบบซิงโครนัสและอะซิงโครนัส รวมทั้งพัฒนากฎการแปลงทีบีบีพีไปเป็นไทมด์ออโตมาตาเพื่อทวนสอบด้วย UPPAAL และกฎการแปลงข้อคำถามจากตรรกศาสตร์เชิงเวลาแบบเมตริก (MTL) ไปเป็นตรรกศาสตร์เชิงเวลาแบบต้นไม้คำนวณแบบมีเงื่อนไขเวลา (TCTL) นอกจากนี้ได้พัฒนาเครื่องมือ TBBPTA Tool เพื่อแปลงไฟล์บีพีเอ็มเอ็น (XML) เป็นแบบจำลองไทมด์ออโตมาตา (XML) ที่สามารถนำเข้าสู่ UPPAAL เพื่อทวนสอบได้โดยอัตโนมัติ
การจัดสรรการเดินเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพร้อมระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่เพื่อสนับสนุนกำลังสำรองพร้อมจ่ายในระบบไฟฟ้าที่มีพลังงานแสงอาทิตย์, ชาติเชื้อ ปานพรหมมินทร์
การจัดสรรการเดินเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพร้อมระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่เพื่อสนับสนุนกำลังสำรองพร้อมจ่ายในระบบไฟฟ้าที่มีพลังงานแสงอาทิตย์, ชาติเชื้อ ปานพรหมมินทร์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
ในปัจจุบัน ระบบไฟฟ้าของประเทศไทยและทั่วโลกกำลังอยู่ในช่วงของการเปลี่ยนผ่านสู่ระบบพลังงานสะอาด (Energy Transition) โดยมีการส่งเสริมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน เช่น พลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลม เพื่อทดแทนการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิลที่ก่อให้เกิดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก อย่างไรก็ตาม พลังงานหมุนเวียนมีลักษณะผันผวนตามสภาพอากาศและช่วงเวลาของวัน จึงสร้างความท้าทายต่อความมั่นคงและความน่าเชื่อถือของระบบผลิตไฟฟ้า การรักษาสมดุลระหว่างการผลิตและการใช้ไฟฟ้าในทุกช่วงเวลาจึงต้องอาศัยการเตรียมกำลังผลิตสำรองพร้อมจ่าย เพื่อรองรับความผันผวนและเหตุขัดข้องของหน่วยผลิต การจัดสรรกำลังผลิตสำรองพร้อมจ่าย ในระบบที่มีสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนสูงจึงกลายเป็นประเด็นสำคัญที่ต้องมีการวางแผนอย่างรอบคอบ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงที่การผลิตจากพลังงานหมุนเวียนลดลงอย่างกะทันหันซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อความมั่นคงของระบบไฟฟ้าโดยรวมวิทยานิพนธ์ฉบับนี้นำเสนอการศึกษาการเดินเครื่องหน่วยผลิตไฟฟ้า (Unit Commitment) ที่พิจารณาการใช้ระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ (Battery Energy Storage System) เพื่อช่วยเตรียมกำลังสำรองพร้อมจ่ายในระบบไฟฟ้าที่มีการผนวกพลังงานแสงอาทิตย์ โดยพัฒนาแบบจำลองทางคณิตศาสตร์แบบ Mixed Integer Linear Programming (MILP) เพื่อหากำหนดการเดินเครื่องที่เหมาะสมที่สุดภายใต้ข้อจำกัดของโรงไฟฟ้าและแบตเตอรี่ พร้อมทั้งสร้าง สถานการณ์จำลองของความผันผวนของพลังงานแสงอาทิตย์ เพื่อวิเคราะห์ผลกระทบของความไม่แน่นอนต่อการจัดสรรกำลังผลิตและต้นทุนของระบบ การศึกษานี้มุ่งหวังที่จะประเมินว่าการนำระบบแบตเตอรี่มาใช้ร่วมกับโรงไฟฟ้าพลังงานฟอสซิลจะช่วยลดต้นทุนโดยรวมของระบบได้มากน้อยเพียงใด ตลอดจนสะท้อนบทบาทที่แท้จริงของแบตเตอรี่ในการเพิ่มความยืดหยุ่นและความมั่นคงของระบบไฟฟ้าในยุคพลังงานหมุนเวียน
การใช้ประโยชน์จากดินเบาของเสียที่ได้จากโรงงานเบียร์มาเป็นตัวรองรับของตัวเร่งปฏิกิริยาอะลูมินาและทังสเตนออกไซด์สำหรับดีไฮเดรชันของเอทานอลไปเป็นเอทิลีน, ณัฐชนน เลิศภัทรนันท์
การใช้ประโยชน์จากดินเบาของเสียที่ได้จากโรงงานเบียร์มาเป็นตัวรองรับของตัวเร่งปฏิกิริยาอะลูมินาและทังสเตนออกไซด์สำหรับดีไฮเดรชันของเอทานอลไปเป็นเอทิลีน, ณัฐชนน เลิศภัทรนันท์
Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD)
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำกากไดอะตอมไมต์ซึ่งเป็นของเสียจากกระบวนการผลิตเบียร์มาใช้เป็นตัวรองรับของตัวเร่งปฏิกิริยาอะลูมินาและทังสเตนออกไซด์สำหรับปฏิกิริยาเอทานอลดีไฮเดรชันไปเป็นเอทิลีน โดยเอทิลีนเป็นวัตถุดิบสำคัญในอุตสาหกรรมปิโตรเคมี เนื่องจากใช้เป็นสารตั้งต้นในการผลิตพอลิเอทิลีนชนิดต่าง ๆ ปัจจุบันเอทิลีนผลิตได้จากกระบวนการแตกสลายด้วยความร้อน (thermal cracking) ของแนฟทา ซึ่งใช้พลังงานสูงและปลดปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ในปริมาณมาก อีกทั้งยังพึ่งพาวัตถุดิบจากเชื้อเพลิงฟอสซิล ดังนั้น การพัฒนาเทคโนโลยีในการเพิ่มมูลค่าของไบโอเอทานอลไปเป็นเอทิลีนจึงเป็นทางเลือกที่เหมาะสมและยั่งยืน ในการศึกษานี้ได้เลือกใช้กากไดอะตอมไมต์จากโรงงานผลิตเบียร์ ซึ่งเป็นวัสดุเหลือทิ้งที่มีรูพรุนสูงและมีราคาถูก มาผ่านกระบวนการปรับปรุงคุณภาพด้วยกรดซัลฟิวริก แล้วนำมาเคลือบฝังอะลูมินาด้วยวิธีการเคลือบฝังแบบเปียก (incipient wetness impregnation) โดยศึกษาผลของความเข้มข้นอะลูมินาที่ร้อยละ 5–20 โดยมวล พบว่าตัวเร่งปฏิกิริยา 15Al-AN/DE ให้ค่าคอนเวอร์ชันของเอทานอลและผลผลิตเอทิลีนสูงที่สุดเท่ากับ 67.3% และ 29% ตามลำดับ แสดงให้เห็นว่าการเคลือบฝังอะลูมินาช่วยเพิ่มพื้นที่ผิวและปรับปรุงความเป็นกรดของตัวเร่งให้อยู่ในระดับอ่อนถึงปานกลาง ซึ่งเหมาะสมต่อการเกิดปฏิกิริยาเอทานอลดีไฮเดรชัน จากนั้นได้ทำการเปรียบเทียบผลของตัวรองรับระหว่างดินเบาและซิลิกาเชิงพาณิชย์ โดยใช้สัดส่วนอะลูมินาร้อยละ 15 เท่ากัน พบว่าตัวเร่งปฏิกิริยา 15Al-AN/CAB ให้ค่าคอนเวอร์ชันและผลผลิตเอทิลีนสูงสุดถึง 92% และ 80% ตามลำดับ เนื่องจากมีพื้นที่ผิวสูง การกระจายตัวของอะลูมินาดี และมีความเป็นกรดรวมมากกว่าอย่างชัดเจน ทั้งยังมีความบริสุทธิ์สูงตามผลวิเคราะห์ XRF ในขั้นต่อมาได้ศึกษาผลของการเปลี่ยนสารตั้งต้นในการเคลือบฝังอะลูมินาบนดินเบา พบว่าตัวเร่งปฏิกิริยา 15Al-AS/DE ให้ค่าคอนเวอร์ชันและผลผลิตเอทิลีนเท่ากับ 57.2% และ 42% ตามลำดับ ซึ่งสัมพันธ์กับผลวิเคราะห์ SEM-EDX และ XRF ที่ตรวจพบซัลเฟอร์เป็นองค์ประกอบส่งผลให้ไปยับยั้งการเกิดปฏิกิริยาเอทานอลดีไฮโดรจีเนชันไปเป็นอะซีตัลดีไฮด์ พร้อมทั้งมีค่าความเป็นกรดรวมสูงซึ่งส่งเสริมการเกิดปฏิกิริยาเอทานอลดีไฮเดรชันได้อย่างมีประสิทธิภาพ จึงทำให้ตัวเร่งปฏิกิริยา 15Al-AS/DE มีประสิทธิภาพสูงที่สุดงานวิจัยนี้แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของการใช้ของเสียจากอุตสาหกรรมเบียร์มาเป็นตัวรองรับตัวเร่งปฏิกิริยาที่มีประสิทธิภาพสำหรับการผลิตเอทิลีนจากไบโอเอทานอล ซึ่งสามารถช่วยลดต้นทุนการผลิต ลดของเสียอุตสาหกรรม และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก สนับสนุนเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอนและการปล่อยก๊าซสุทธิเป็นศูนย์ในอนาคต